Má lækka skatta? Helgi Brynjarsson skrifar 3. apríl 2026 07:01 Í vikunni kynnti Sjálfstæðisflokkurinn tillögur sínar að umbótum í efnahagsmálum, sem innihélt hugmyndir flokksins um víðtækar skattalækkanir, hagræðingar og takmörkun á umsvifum hins opinbera. Það var kærkomin tilbreyting að sjá slíkar tillögur, sérstaklega fyrir okkur sem hafa rennt yfir fjármálaáætlun ríkisstjórnarinnar þar sem allt önnur hugmyndafræði ræður ríkjum. Þó var ekki öllum skemmt. Geðshræring á stjórnarheimilinu Ákveðin taugaveiklun virðist hafa gripið um sig á meðal stjórnarliða á Alþingi vegna tillagna Sjálfstæðisflokksins, þá sérstaklega hjá Samfylkingunni. Hugarástand þeirra kemur líklega skýrast fram í ræðu þingmanns flokksins, Örnu Láru Jónsdóttur, á Alþingi í seinustu viku, þar sem hún sagði að „kaldur hrollur“ hefði hríslast um hana þegar hún las tillögur Sjálfstæðisflokksins um skattalækkanir sem birtust á flokksráðsfundi flokksins helgina áður. Verandi hægri sinnaður get ég ómögulega tengt við þessa upplifun hennar og finnst í raun stórmerkilegt að hægt sé að vera svo mikið til vinstri að maður upplifi líkamleg einkenni við það eitt að lesa um hugmyndir um lækkun skatta á fólk og fyrirtæki. Síðan þá hefur hver innanbúðarmaður ríkisstjórnarinnar á fætur öðrum fundið sig knúinn til að stíga fram á ritvöllinn til að býsnast yfir tillögum Sjálfstæðisflokksins og telja flokkinn „marklausan“ fyrir að leggja til að skattalækkanir upp á 140 milljarða kr. Þessi hneykslan virkar þó aðeins í aðra áttina, því þegar ríkisstjórnin jók útgjöld ríkisins um 143 milljarða kr. í seinustu fjárlögum fagnaði sami hópur þeirri útgjaldaaukningu ákaft. Þá voru rúmir 140 milljarðar bara smáaurar. Í hugum vinstri manna er útgjaldaaukning nefnilega sjálfsögð og eðlileg, en samsvarandi skattalækkanir hins vegar forkastanlegar með öllu. Þeir sem vilja lækka skatta og þeir sem vilja hækka þá Öll þessi harmakvein stjórnarliða yfir tillögum um skattalækkanir kom þó ekki óvart í sjálfum sér, enda viðbúið frá flokkum sem ekkert hafa til málanna að leggja í efnahagsmálum annað en skattahækkanir. Ég tek því reyndar fagnandi að ríkisstjórnarflokkarnir séu loksins farnir að gangast við því í orði sem þau hafa gert á borði alveg síðan að þau tóku við völdum, þ.e. að einu breytingarnar sem þau munu gera á sköttum og gjöldum verða til hækkunar. Það sást glögglega á þeim ríflegu skattahækkunum sem boðaðar hafa verið í fjármálaáætlun ríkisstjórnarinnar. Þar eru m.a. áætluð aukin skattheimta á ferðaþjónustuna, fjármálafyrirtæki og byggingarframkvæmdir. Á sama tíma eru mörg nágrannalönd okkar, svo sem Svíþjóð og Noregur, að grípa til skattalækkana til að bregðast við áhrifum stríðsins í Mið-Austurlöndum á eldsneytisverð. Viðbrögð ríkisstjórnar Kristrúnar Frostadóttur við aukinni verðbólgu, atvinnuleysi og vaxtahækkunum er hins vegar sú sama og venjulega: Skattahækkanir. Svokölluð „patent“ lausn ríkisstjórnarinnar. Nú getur almenningur þó séð svart á hvítu hvar áherslur flokkana liggja. Ríkisstjórnin velur aukin útgjöld og skattahækkanir á fólk og fyrirtæki, en Sjálfstæðisflokkurinn býður upp á aðhald og skattalækkanir. Það er ágætt að sem flestir séu meðvitaðir um það. Höfundur er lögfræðingur og starfsmaður þingflokks Sjálfstæðisflokksins. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Helgi Brynjarsson Sjálfstæðisflokkurinn Skattar, tollar og gjöld Alþingi Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Efnahagsmál Mest lesið Sterkari skólar fyrir öll börn Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir Skoðun Það sem við gefum áfram Sigurður Árni Reynisson Skoðun Húsnæðiskaupmáttur Eggert Sigurbergsson Skoðun Breyttar áherslur í borgarskipulagi Þórarinn Hjaltason Skoðun Þjóðarmorð? Finnur Th. Eiríksson Skoðun Ríkið má ekki skorast undan Þórarinn Ingi Pétursson Skoðun „Áður en við segjum já eða nei“ Hilmar Kristinsson Skoðun Getum við gert enn betur? Já í ágúst Elvar Örn Arason Skoðun Bandaríkin 250 ára: frelsi, stjórnarskrá og lærdómur fyrir Ísland Júlíus Valsson Skoðun Gjaldtaka hins opinbera þarf að vera fyrirsjáanleg Stefán Vagn Stefánsson Skoðun Skoðun Skoðun Sterkari skólar fyrir öll börn Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Ég hef líka trú á Ögmundi Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun „Áður en við segjum já eða nei“ Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Þjóðarmorð? Finnur Th. Eiríksson skrifar Skoðun Breyttar áherslur í borgarskipulagi Þórarinn Hjaltason skrifar Skoðun Hernaðarbrölt Gestur Valgarðsson skrifar Skoðun Það sem við gefum áfram Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Ríkið má ekki skorast undan Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Gjaldtaka hins opinbera þarf að vera fyrirsjáanleg Stefán Vagn Stefánsson skrifar Skoðun Bandaríkin 250 ára: frelsi, stjórnarskrá og lærdómur fyrir Ísland Júlíus Valsson skrifar Skoðun Getum við gert enn betur? Já í ágúst Elvar Örn Arason skrifar Skoðun Húsnæðiskaupmáttur Eggert Sigurbergsson skrifar Skoðun Hef trú á Arnari Ögmundur Jónasson skrifar Skoðun Börn eiga ekki að bíða meðan kerfið rífst Guðmundur Ármann skrifar Skoðun Júlí - mánuður fötlunarstolts Freyja Haraldsdóttir ,Jana Birta Björnsdóttir skrifar Skoðun Níutíu ár af sameiginlegu öryggi Ragnar Þór Ingólfsson skrifar Skoðun Var þetta sýndarsamráð? Sigurborg Kr. Hannesdóttir skrifar Skoðun Hvað vitum við í ágúst? Staðreyndir og möguleikar Íslands Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Töpum við fullveldinu ef við göngum í ESB? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Samningurinn sem allir hafa lesið skrifar Skoðun UT-mál Reykjavíkurborgar Haukur Arnþórsson skrifar Skoðun Er Ísland tilbúið fyrir dánaraðstoð? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Þolendur sem vitni í eigin málum Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Maðurinn sem treysti þjóðinni, en ekki lengur Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Mælanlegt sjálfstæði þjóðar Sigurður Friðleifsson skrifar Skoðun Af hverju er netöryggisfræðsla grunninnviður? Margrét Valgerður Helgadóttir skrifar Skoðun Ferðaþjónustan er ekki endalaus tekjulind fyrir ríkissjóð Björn Ragnarsson skrifar Skoðun Hlustum á börn – líka þegar þau eru ósammála okkur Tótla I. Sæmundsdóttir skrifar Skoðun Stærsta hópverkefni Íslands Einar Örn Einarsson skrifar Skoðun Úr gráu yfir í grænt með hjálp 50.000 trjáa Margrét Rós Sigurjónsdóttir skrifar Sjá meira
Í vikunni kynnti Sjálfstæðisflokkurinn tillögur sínar að umbótum í efnahagsmálum, sem innihélt hugmyndir flokksins um víðtækar skattalækkanir, hagræðingar og takmörkun á umsvifum hins opinbera. Það var kærkomin tilbreyting að sjá slíkar tillögur, sérstaklega fyrir okkur sem hafa rennt yfir fjármálaáætlun ríkisstjórnarinnar þar sem allt önnur hugmyndafræði ræður ríkjum. Þó var ekki öllum skemmt. Geðshræring á stjórnarheimilinu Ákveðin taugaveiklun virðist hafa gripið um sig á meðal stjórnarliða á Alþingi vegna tillagna Sjálfstæðisflokksins, þá sérstaklega hjá Samfylkingunni. Hugarástand þeirra kemur líklega skýrast fram í ræðu þingmanns flokksins, Örnu Láru Jónsdóttur, á Alþingi í seinustu viku, þar sem hún sagði að „kaldur hrollur“ hefði hríslast um hana þegar hún las tillögur Sjálfstæðisflokksins um skattalækkanir sem birtust á flokksráðsfundi flokksins helgina áður. Verandi hægri sinnaður get ég ómögulega tengt við þessa upplifun hennar og finnst í raun stórmerkilegt að hægt sé að vera svo mikið til vinstri að maður upplifi líkamleg einkenni við það eitt að lesa um hugmyndir um lækkun skatta á fólk og fyrirtæki. Síðan þá hefur hver innanbúðarmaður ríkisstjórnarinnar á fætur öðrum fundið sig knúinn til að stíga fram á ritvöllinn til að býsnast yfir tillögum Sjálfstæðisflokksins og telja flokkinn „marklausan“ fyrir að leggja til að skattalækkanir upp á 140 milljarða kr. Þessi hneykslan virkar þó aðeins í aðra áttina, því þegar ríkisstjórnin jók útgjöld ríkisins um 143 milljarða kr. í seinustu fjárlögum fagnaði sami hópur þeirri útgjaldaaukningu ákaft. Þá voru rúmir 140 milljarðar bara smáaurar. Í hugum vinstri manna er útgjaldaaukning nefnilega sjálfsögð og eðlileg, en samsvarandi skattalækkanir hins vegar forkastanlegar með öllu. Þeir sem vilja lækka skatta og þeir sem vilja hækka þá Öll þessi harmakvein stjórnarliða yfir tillögum um skattalækkanir kom þó ekki óvart í sjálfum sér, enda viðbúið frá flokkum sem ekkert hafa til málanna að leggja í efnahagsmálum annað en skattahækkanir. Ég tek því reyndar fagnandi að ríkisstjórnarflokkarnir séu loksins farnir að gangast við því í orði sem þau hafa gert á borði alveg síðan að þau tóku við völdum, þ.e. að einu breytingarnar sem þau munu gera á sköttum og gjöldum verða til hækkunar. Það sást glögglega á þeim ríflegu skattahækkunum sem boðaðar hafa verið í fjármálaáætlun ríkisstjórnarinnar. Þar eru m.a. áætluð aukin skattheimta á ferðaþjónustuna, fjármálafyrirtæki og byggingarframkvæmdir. Á sama tíma eru mörg nágrannalönd okkar, svo sem Svíþjóð og Noregur, að grípa til skattalækkana til að bregðast við áhrifum stríðsins í Mið-Austurlöndum á eldsneytisverð. Viðbrögð ríkisstjórnar Kristrúnar Frostadóttur við aukinni verðbólgu, atvinnuleysi og vaxtahækkunum er hins vegar sú sama og venjulega: Skattahækkanir. Svokölluð „patent“ lausn ríkisstjórnarinnar. Nú getur almenningur þó séð svart á hvítu hvar áherslur flokkana liggja. Ríkisstjórnin velur aukin útgjöld og skattahækkanir á fólk og fyrirtæki, en Sjálfstæðisflokkurinn býður upp á aðhald og skattalækkanir. Það er ágætt að sem flestir séu meðvitaðir um það. Höfundur er lögfræðingur og starfsmaður þingflokks Sjálfstæðisflokksins.