Akreinum fækki þó bílum fjölgi: Flöskuhálsinn ekki endilega fjöldi akreina Birgir Olgeirsson skrifar 3. júlí 2026 07:01 Atli Björn Levý, samgönguverkfræðingur og forstöðumaður verkefnastofu Borgarlínu, fer yfir Borgarlínuverkefnið í hlaðvarpi Vísis. Vilhelm Áform Borgarlínunnar gera ráð fyrir að bílaakreinum fækki á ákveðnum köflum, meðal annars á Suðurlandsbraut, þótt spár geri áfram ráð fyrir aukinni bílaumferð á höfuðborgarsvæðinu. Atli Björn Levy, samgönguverkfræðingur og forstöðumaður verkefnastofu Borgarlínu hjá Betri samgöngum, segir skýringuna felast í því að verkefnið snúist um flutningsgetu kerfisins í heild, ekki aðeins fjölda akreina á hverjum götukafla. Til að Borgarlínan virki þurfi vagnarnir að komast greiðlega um helstu samgönguása og ekki sitja fastir í sömu umferð og aðrir. Þess vegna þurfi á sumum stöðum að taka rými undir sérakreinar, jafnvel þar sem bílaumferð heldur áfram að aukast. Atli segir þó að það sé ekki sjálfgefið að fækkun akreina á beinum kafla þýði samsvarandi aukningu tafa. Á annatíma myndist vandinn oft annars staðar. „Flöskuhálsinn á annatímum er ekki endilega fjöldi akreinanna, heldur þá eru það þessar tengingar og ljósastýrðu punktarnir sem eru flöskuhálsinn,“ segir Atli í hlaðvarpsviðtali við Vísi. Hlusta má á viðtalið á öllum helstu hlaðvarpsveitum. Á Suðurlandsbraut gera núverandi áform ráð fyrir miðjusettum Borgarlínuvagni og að bílaakreinum fækki um eina í hvora átt á ákveðnum köflum. Atli segir að þar þurfi að horfa sérstaklega til gatnamóta, ljósastýringar og tenginga inn og út af götunni til að milda áhrifin á bílaumferð. Þess ber að geta að nýr meirihluti í borginni hefur synjað deiliskipulagi Suðurlandsbrautar og vill endurskoða áætlanir með hana. Atli segir það geta tafið tímalínu Borgarlínunnar en hann segir núverandi plan Borgarlínunnar vera bestu útfærslu með tilliti til öryggis og umferðarflæðis. „Ef þetta eru þessar hugmyndir um að fara með Borgarlínuna í hægri akrein við hlið núverandi umferð og reyna að halda þessum fjölda bílaakreina líka, þá erum við komin í lausn sem Borgarlínuverkefnið mælir ekki með bara vegna umferðaröryggis,“ segir Atli. Hann segir Suðurlandsbrautina ekki verða metna eina og sér. Hún sé hluti af stærra samgöngukerfi þar sem einnig sé gert ráð fyrir stofnvegaframkvæmdum á borð við Miklubrautargöng og Sæbrautarstokk. „Þannig að þegar þú ert að hugsa þetta þá megum við ekki detta í einhverja rörsýn og horfa bara á einhvern ákveðinn gang. Það er búið að hugsa þetta í heild sinni,“ segir Atli. Í dag eru um fjögur til fimm prósent ferða á höfuðborgarsvæðinu farin með almenningssamgöngum. Markmiðið er að hlutfallið verði komið í tólf prósent árið 2040. Borgarlínuverkefnið gerir þó ráð fyrir áframhaldandi vexti bíla í umferð, en vonast er til að aukin notkun almenningssamgangna hægi á vextinum. Samhliða Borgarlínu er einnig gert ráð fyrir uppbyggingu hjólastíga og breytingum á stofnvegakerfinu. Atli segir að með þessu sé reynt að taka við vexti borgarinnar án þess að allur viðbótarþunginn lendi á sama gatnakerfi og í dag. „Mér finnst engin ástæða til þess að hugsa eins og himinn og jörð séu að farast,“ segir Atli. Borgarlína Samgöngumál Hlaðvarp Vísis Reykjavík Skipulagsmál Mest lesið Lést eftir alvarlegt slys á Gæsavatnaleið Innlent Dæmi um að búnar séu til „gervikennitölur“ fyrir börn Innlent „Fyrir neðan siðgæðiskröfur sem maður gerir til alþingismanna“ Innlent Vara við „perragleraugum“ Innlent Rýnt í stöðuna í Úkraínu: Trump hleypir öllu í bál og brand, aftur Erlent Sögulegur dómur fyrir námsmenn í Hæstarétti Innlent „Fylgjumst grannt með framvindu mála“ Innlent Sjö ára dómur Innlent Talsmaður Trumps rekinn eftir brösuglega byrjun Erlent Faðir tveggja nemenda í skólanum sá sem skaut árásarmanninn Erlent Fleiri fréttir Biður Jón afsökunar „Vitum ekki hvaða skrímsli er verið að skapa“ Komi til greina að nýta gervigreind í námsgagnagerð Ari nýr formaður Ungra vinstri grænna Farið að hvessa: „Veðrið er ekkert svo slæmt en ekkert sérstakt heldur“ Lést eftir alvarlegt slys á Gæsavatnaleið Engin yfirsýn hvort það séu Tik Tok-myndbönd eða klám sem eigi að geyma Leggi línuna að samþykki veiti rétt til að stórskaða fólk Vara við „perragleraugum“ Þyrlan kölluð út vegna slyss á hálendinu Kannast ekki við lýsingar Jóns Bakar til góðs næsta sólarhringinn Þakplötur að losna af íþróttahúsi í Grundarfirði Skoða viðbrögð við rannsókn á Ölgerðinni Minna á útgáfu nafnskírteina vegna rannsóknar lögreglu Eldur í lyftara í álverinu í Straumvík Tveir reyndu að flýja lögreglu á fótum eftir eftirför „Fylgjumst grannt með framvindu mála“ Dæmi um að búnar séu til „gervikennitölur“ fyrir börn Handtekinn fyrir að ausa fúkyrðum yfir hóp fólks Aðgengið gott en gefur ekki upp synjanirnar „Eigum ekki að bíða eftir alvarlegu atviki“ Jafnlaunavottunin afnumin en starfsfólkinu fækkar ekki Halla kjörin fyrsti varaforseti ASÍ Varar við að biðraðir í Keflavík geti fækkað flugleiðum Ekki ástæða til að rýma bankann Allt virðist mega ef BDSM-orðið er notað „Ég ætla ekki að fara í nein orðaskipti við Jón“ Sjö ára dómur Nýr forseti ASÍ, umdeildur sýknudómur og snjöll markaðsbrella Sjá meira
Atli Björn Levy, samgönguverkfræðingur og forstöðumaður verkefnastofu Borgarlínu hjá Betri samgöngum, segir skýringuna felast í því að verkefnið snúist um flutningsgetu kerfisins í heild, ekki aðeins fjölda akreina á hverjum götukafla. Til að Borgarlínan virki þurfi vagnarnir að komast greiðlega um helstu samgönguása og ekki sitja fastir í sömu umferð og aðrir. Þess vegna þurfi á sumum stöðum að taka rými undir sérakreinar, jafnvel þar sem bílaumferð heldur áfram að aukast. Atli segir þó að það sé ekki sjálfgefið að fækkun akreina á beinum kafla þýði samsvarandi aukningu tafa. Á annatíma myndist vandinn oft annars staðar. „Flöskuhálsinn á annatímum er ekki endilega fjöldi akreinanna, heldur þá eru það þessar tengingar og ljósastýrðu punktarnir sem eru flöskuhálsinn,“ segir Atli í hlaðvarpsviðtali við Vísi. Hlusta má á viðtalið á öllum helstu hlaðvarpsveitum. Á Suðurlandsbraut gera núverandi áform ráð fyrir miðjusettum Borgarlínuvagni og að bílaakreinum fækki um eina í hvora átt á ákveðnum köflum. Atli segir að þar þurfi að horfa sérstaklega til gatnamóta, ljósastýringar og tenginga inn og út af götunni til að milda áhrifin á bílaumferð. Þess ber að geta að nýr meirihluti í borginni hefur synjað deiliskipulagi Suðurlandsbrautar og vill endurskoða áætlanir með hana. Atli segir það geta tafið tímalínu Borgarlínunnar en hann segir núverandi plan Borgarlínunnar vera bestu útfærslu með tilliti til öryggis og umferðarflæðis. „Ef þetta eru þessar hugmyndir um að fara með Borgarlínuna í hægri akrein við hlið núverandi umferð og reyna að halda þessum fjölda bílaakreina líka, þá erum við komin í lausn sem Borgarlínuverkefnið mælir ekki með bara vegna umferðaröryggis,“ segir Atli. Hann segir Suðurlandsbrautina ekki verða metna eina og sér. Hún sé hluti af stærra samgöngukerfi þar sem einnig sé gert ráð fyrir stofnvegaframkvæmdum á borð við Miklubrautargöng og Sæbrautarstokk. „Þannig að þegar þú ert að hugsa þetta þá megum við ekki detta í einhverja rörsýn og horfa bara á einhvern ákveðinn gang. Það er búið að hugsa þetta í heild sinni,“ segir Atli. Í dag eru um fjögur til fimm prósent ferða á höfuðborgarsvæðinu farin með almenningssamgöngum. Markmiðið er að hlutfallið verði komið í tólf prósent árið 2040. Borgarlínuverkefnið gerir þó ráð fyrir áframhaldandi vexti bíla í umferð, en vonast er til að aukin notkun almenningssamgangna hægi á vextinum. Samhliða Borgarlínu er einnig gert ráð fyrir uppbyggingu hjólastíga og breytingum á stofnvegakerfinu. Atli segir að með þessu sé reynt að taka við vexti borgarinnar án þess að allur viðbótarþunginn lendi á sama gatnakerfi og í dag. „Mér finnst engin ástæða til þess að hugsa eins og himinn og jörð séu að farast,“ segir Atli.
Borgarlína Samgöngumál Hlaðvarp Vísis Reykjavík Skipulagsmál Mest lesið Lést eftir alvarlegt slys á Gæsavatnaleið Innlent Dæmi um að búnar séu til „gervikennitölur“ fyrir börn Innlent „Fyrir neðan siðgæðiskröfur sem maður gerir til alþingismanna“ Innlent Vara við „perragleraugum“ Innlent Rýnt í stöðuna í Úkraínu: Trump hleypir öllu í bál og brand, aftur Erlent Sögulegur dómur fyrir námsmenn í Hæstarétti Innlent „Fylgjumst grannt með framvindu mála“ Innlent Sjö ára dómur Innlent Talsmaður Trumps rekinn eftir brösuglega byrjun Erlent Faðir tveggja nemenda í skólanum sá sem skaut árásarmanninn Erlent Fleiri fréttir Biður Jón afsökunar „Vitum ekki hvaða skrímsli er verið að skapa“ Komi til greina að nýta gervigreind í námsgagnagerð Ari nýr formaður Ungra vinstri grænna Farið að hvessa: „Veðrið er ekkert svo slæmt en ekkert sérstakt heldur“ Lést eftir alvarlegt slys á Gæsavatnaleið Engin yfirsýn hvort það séu Tik Tok-myndbönd eða klám sem eigi að geyma Leggi línuna að samþykki veiti rétt til að stórskaða fólk Vara við „perragleraugum“ Þyrlan kölluð út vegna slyss á hálendinu Kannast ekki við lýsingar Jóns Bakar til góðs næsta sólarhringinn Þakplötur að losna af íþróttahúsi í Grundarfirði Skoða viðbrögð við rannsókn á Ölgerðinni Minna á útgáfu nafnskírteina vegna rannsóknar lögreglu Eldur í lyftara í álverinu í Straumvík Tveir reyndu að flýja lögreglu á fótum eftir eftirför „Fylgjumst grannt með framvindu mála“ Dæmi um að búnar séu til „gervikennitölur“ fyrir börn Handtekinn fyrir að ausa fúkyrðum yfir hóp fólks Aðgengið gott en gefur ekki upp synjanirnar „Eigum ekki að bíða eftir alvarlegu atviki“ Jafnlaunavottunin afnumin en starfsfólkinu fækkar ekki Halla kjörin fyrsti varaforseti ASÍ Varar við að biðraðir í Keflavík geti fækkað flugleiðum Ekki ástæða til að rýma bankann Allt virðist mega ef BDSM-orðið er notað „Ég ætla ekki að fara í nein orðaskipti við Jón“ Sjö ára dómur Nýr forseti ASÍ, umdeildur sýknudómur og snjöll markaðsbrella Sjá meira