Veiktist er hann reyndi að af­sanna Havana-heilkennið

Bandaríska stórblaðið Washington Post greindi frá því í dag að vísindamaður á vegum norska ríkisins hefði árið 2024 þróað örbylgjuvopn og prófað það á sjálfum sér. 

Tilgangurinn hafi verið sá að sanna að slík tækni væri mönnum skaðlaus, en það hafi ekki gengið sem skyldi.  

Að sögn blaðsins, sem vísar til fjögurra ónafngreindra heimildarmanna, á Norðmaðurinn að hafa fundið fyrir taugatengdum veikindum sem líkjast hinu svokallaða Havana-heilkenni.  

Norskir miðlar greina margir frá málinu með vísan í umfjöllun Washington Posts. Nettavisen tekur aftur á móti fram að samskiptateymi norska varnarmálaráðuneytisins segist kannast við umfjöllun bandaríska stórblaðsins, en ekki málið sjálft.

Óútskýrð veikindi meðal hundraða bandarískra ráðamanna

Havana-heilkennið vísar til veikinda og óútskýrðra heilbrigðisvandamála sem bandarískir og kanadískir embættismenn og erindrekar hafa kvartað yfir á undanförnum árum.  

Heyrnartap, ógleði, svimi og miklir höfuðverkir eru meðal þess sem fólk hefur fundið fyrir en fyrstu tilfellin greindust í sendiráði Bandaríkjanna í Havana á Kúbu seint árið 2016.  Síðan þá hafa rúmlega hundrað manns frá Bandaríkjunum og Kanada víðs vegar um heim sagst hafa fundið fyrir sömu einkennum. Margir þeirra eru sérfræðingar í málefnum Rússlands eða í viðkvæmum stöðum innan stjórnvalda Bandaríkjanna.

Norðmenn hafi upplýst CIA

Norska ríkisstjórnin mun hafa upplýst leyniþjónustu Bandaríkjanna (CIA) um málið, samkvæmt tveimur heimildarmönnum sem Washington Post vísar til. 

Fyrir vikið hafi ráðamenn úr bandaríska varnamálaráðuneytinu og Hvíta húsinu hið minnsta tvisvar heimsótt Noreg vegna málsins.

Þeir sem þekkja til norska málsins segja við stórblaðið að vopnapróf norska vísindamannsins sanni ekki að óútskýrðir heilsufarskvillar séu af völdum erlendra fjenda sem beiti vopnum á borð við það sem hér um ræði. Einn þeirra hafi samt sagt að Norðmaðurinn hafi ekki fundið fyrir sömu einkennum og í „hefðbundnu“ tilfelli óútskýrðra heilsufarskvilla.

En Washington Post vill meina að atvikið styðji við málstað þeirra sem halda því fram að tækni sem sendir frá sér örbylgjur í stuttum skömmtum geti haft áhrif á mannslíkamann og sé líklega í þróun hjá andstæðingum Bandaríkjanna.

Blaðið hefur eftir Paul Friedrich, herskurðlækni á eftirlaunum og fyrrverandi hershöfðingja í flughernum, að sannfærandi vísbendingar séu uppi um að Bandaríkin þurfi að hafa áhyggjur af hugsanlegum örbylgjuvopnum. Friedrich, sem hafði málefni líffræðilegra ógna á sinni könnu í þjóðaröryggisráði Hvíta hússins í forsetatíð Joes Biden, neitaði aftur á móti að tjá sig um sjálfa tilraunina í Noregi.

Óleyst ráðgáta

Í einhverjum tilfellum síðustu ára hafa fylgikvillar veikinda verið svo miklir að fólk hefur þurft að setjast í helgan stein og getur ekki átt hefðbundið líf án aðstoðar. Árið 2024 bendluðu blaðamenn nokkurra miðla leynilega sveit rússneskra njósnara við heilkennið. 

Heilkennið er enn óleyst ráðgáta sem heldur áfram að næra sögur um dularfull vopn og leynilegar tilraunir stórvelda. Prófessorarnir Eiríkur Bergmann og Hulda Þórisdóttir fjölluðu nýlega um Havana-heilkennið í Skuggavaldinu.