Háaleiti og Bústaðir - hverfis­skipu­lag í þágu íbúa

Kynning á hverfisskipulagi fyrir Háaleiti og Bústaði stendur nú yfir en borgarhlutinn, sem samanstendur af Bústaðahverfi, Fossvogi, Háaleiti og Múlum, er sá þriðji á eftir Árbæ og Breiðholti til að fá staðbundið skipulag fyrir sitt nærsamfélag.

Markmið hverfisskipulagsins er tvíþætt. Annarsvegar er það hugsað til að einfalda líf borgabúans með áherslu á samstarf með íbúum hverfanna og hinsvegar til að endurskipuleggja gróin hverfi með komandi kynslóðir í huga.

Fyrir venjulega íbúa í borginni geta skipulagsmál og umsóknir þeim tengdum virkað flóknar og hægfara í afgreiðslu. Sumum finnst tungutak tæknilegt og því getur verið torvelt að skilja leikreglurnar fyrir venjulegt fólk sem er ekki að byggja hús, reisa kvisti eða stækka eignina sína nema einu sinni á lífsleiðinni. Hverfisskipulagið er hannað á mannamáli og er aðgengilegt fólki á öllum aldri og einfalt í notkun. Vönduð vinna, myndræn framsetning og skýr efnistök gerir það í senn áhugavert og skiljanlegt fyrir hinn almenna borgarbúa.

Með fyrra markmiði hverfisskipulagsins er ferli umsókna hraðað og það einfaldað. Með því að sýna á aðgengilegan hátt hvaða heimildir eru til staðar í skipulaginu og t.a.m. hvort hækka megi þak, reisa kvist eða stækka húsnæði.

Í almennri umræðu hefur borið á þeim misskilningi að borgin muni framkvæma allt sem kemur fram í myndrænni framsetningu en svo er þó ekki. Í hverfisskipulaginu er til dæmis verið að útbúa heimildir til hækkunar húsa og breytinga á lóðum. Dæmi um þetta er að það er mikið af fjögurra hæða blokkum í Háaleitinu hvers eigendur/húsfélög gætu viljað byggja 5. hæðina og nýta tekjurnar af sölu þeirra til að koma fyrir lyftu í húsinu. Þetta er ekki eitthvað sem borgin framkvæmir en íbúum er með þessu gert kleift að breyta og bæta eignir sínar, hvort sem það er í sérbýli eða fjölbýli.

Annað markmið hverfisskipulagsins er að skipuleggja gróin hverfi borgarinnar á vistvænan og sjálfbæran hátt í takt við samfélagslegar breytingar. Þar eru höfð að leiðarljósi græn gildi, mannfjöldaþróun, fjölbreyttar samgöngur og þarfir komandi kynslóða, styrking verslunar og nærþjónustu innan hverfanna, samhliða því að fegra borgarlandið og hvetja til heilbrigðs lífs.

Skapandi samráð við borgarbúa

Mikið og ítarlegt samráð var haft við íbúa og hagsmunasamtök við vinnu og undirbúning hverfisskipulagsins, sem hófst árið 2015 undir forystu Samfylkingarinnar og þáverandi meirihluta.

Skapandi samráð er aðferðafræði sem byggir á samtali við íbúa og nýtir sérfræðiþekkingu þeirra á eigin nærumhverfi. Í Háaleiti og Bústöðum fengu 6. bekkingar í skólunum í hverfinu tækifæri til að búa til líkan af skólahverfinu sínu en líkanavinnan var gerð undir handleiðslu starfsmanna borgarinnar og kennara. Samráðsvinnan átti sér stað veturinn 2015 til 2016. Þarna voru krakkarnir, komandi kynslóðir, fengnir til að skoða sitt nærsamfélag og skoðanir þeirra á samgöngu-, samfélags- og umhverfismálum voru dregnar fram í dagsljósið.

Vorið 2016 voru allir íbúar boðaðir til þátttöku á opnum íbúafundum. Þátttakendum gafst möguleiki að koma sínum ábendingum og sjónarmiðum á framfæri innan sex málaflokka: Mennta,- íþrótta- og tómstunda, menningar- og félagsmála, verslunar og þjónustu, umhverfis og náttúru, samgangna og húsnæðismála. Haldið er utan um hugmyndir borgarbúa í Miðasjá hverfisskipulagsins. Fjölbreyttur hópur fólks gaf sér tíma til að sækja samráðsfundina í hverjum skóla fyrir sig.

Samhliða skapandi samráði var hverfisráðið nýtt til ráðgjafar og Gallup nýtti rýnihópa skipaða íbúum hverfisins. Þá voru hugmyndir sóttar innan úr stjórnsýslu borgarinnar, hjá opinberum stofnunum og fyrirtækjum sem varða hverfisskipulagið beint, sem og öðrum hagsmunaaðilum eins og fulltrúum fjölmenningar, eldri borgurum, grunnskólum og framhaldsskólum. Niðurstaða vinnunnar birtist nú í hverfisskipulaginu.

Láttu sjá þig í hverfisgöngu!

Hverfisskipulag íbúa í Háaleiti og Bústöðum er komið í kynningarferli. Sýning stendur yfir í Austurveri til 20. október. Einnig eru þrjá göngur fyrirhugaðar næstu daga: Háaleiti – Múlar 18. október nk., Leiti – Gerði 20. október nk. og Bústaðir – Fossvogur 21. október nk. Nánari upplýsingar eru á vefsíðunni Hverfisskipulag.is (smella á hnapp sem heitir Háaleiti – Bústaðir, vinnutillögur). Að auki verður fundur fimmtudaginn 21. október með íbúum og hagsmunaaðilum í Réttarholtsskóla kl 19. 30 til að heyra þeirra m.a. skoðanir á hugmyndum við Bústaðaðaveg. Þar verða hverfiskipulagsráðgjafar og sérfræðingar borgarinnar til þess að fara yfir þessar vinnutillögur og ræða við íbúa.

Kjarninn í samráðsferlinu birtist í drögum hverfisskipulagsins sem liggur nú til kynningar og skiptir íbúa í Háaleiti og Bústöðum sem og komandi kynslóðir miklu máli. Ég hvet því alla íbúa hverfisins til að kynna sér hverfisskipulagið fyrir sig og fjölskyldur sínar, taka þátt í göngunum, líta við í Austurveri næstu daga athugasemdum á framfæri í netfangið skipulag@reykjavik.is

Höfundur er formaður íbúaráðs Háaleitis og Bústaða og varaborgarfulltrúi Samfylkingar í borgarstjórn.