Framkvæmdir auka losun en aðeins tímabundið Ívar Kristinn Jasonarson skrifar 20. mars 2026 10:00 Loftslagsbókhald Landsvirkjunar sýnir að losun vegna orkuvinnslu fyrirtækisins var 3,1 gramm koldíoxíðsígilda á hverja unna kílówattstund á árinu 2025. Losunin er með því lægsta sem þekkist innan orkugeirans. Meðaltal vegna orkuvinnslu á heimsvísu er í kringum 440 g/kWst og í Evrópu tæp 200 g/kWst. Meðallosun allrar orkuvinnslu á Íslandi er 7,7 g/kWst. Við hjá Landsvirkjun ætlum þó að gera enn betur og stefnum að því að losun vegna orkuvinnslu okkar verði undir 1 g/kWst árið 2050. Í loftslagsbókhaldinu kemur jafnframt fram að óbein losun í virðiskeðju fyrirtækisins hækkaði um tæp 50% milli ára. Þá hækkun má rekja til losunar vegna framkvæmda en á árinu stóðu m.a. yfir framkvæmdir við Vaðölduver og undirbúningsframkvæmdir við Hvammsvirkjun. Sú losun er að mestu vegna framleiðslu byggingarefna sem í mannvirkin fer og eldsneytisnotkunar verktaka á framkvæmdatíma. Nú er hafið stærsta framkvæmdatímabil í sögu orkufyrirtækis þjóðarinnar. Auk fyrrnefndra verkefna standa vonir til að framkvæmdir við stækkun Sigöldustöðvar og virkjun toppþrýstings á Þeistareykjum hefjist á komandi misserum. Viðbúið er því að losun vegna framkvæmda fyrirtækisins muni aukast enn frekar á komandi árum. Stál, steypa og eldsneyti Langstærstur hluti losunar á framkvæmdatíma virkjana er vegna framleiðslu stáls og steypu og eldsneytisnotkunar verktaka. Við leggjum því sérstaka áherslu á að koma í veg fyrir losun vegna þessara þriggja þátta í framkvæmdum okkar. Við gerum það með því að huga að magni byggingarefna á hönnunartíma mannvirkja og beitum fjárhagslegum hvötum til verktaka til að taka losun gróðurhúsaloftegunda inn í ákvörðun um efnisval og orkugjafa vinnuvéla. Búast má við að losun vegna framkvæmdaverkefna í fyrra hefði verið nokkur þúsund tonnum meiri hefði þessara hvata ekki notið við. Þó framkvæmdir nýrra virkjana auki tímabundið losun vegna starfsemi Landsvirkjunar munu þær skila nýrri endurnýjanlegri orku inn á íslenska orkukerfið. Sú orka mun m.a. leysa jarðefnaeldsneyti í vegasamgöngum af hólmi og styðja við vöxt græns iðnaðar. Þannig verða loftslagsáhrif vegna framkvæmdanna jákvæð þegar hreyflarnir byrja að snúast og orkan skilar sér inn á kerfið. Stærsta framlag til loftslagsmála Orkuvinnsla Landsvirkjunar telst umhverfislega sjálfbær atvinnustarfsemi samkvæmt evrópsku flokkunarkerfi um sjálfbærar fjárfestingar. Í því felst að hún er mótvægi við loftslagsbreytingar og veldur ekki umtalsverðum skaða á öðrum umhverfisþáttum. Með öðrum orðum er rekstur Landsvirkjunar hluti af þeirri starfsemi sem talið er að þurfi að vaxa svo við náum að stemma stigu við loftslagsvánni. Við ætlum að halda áfram að minnka losun þar sem við getum, með sérstaka áherslu á losun vegna framkvæmda, um leið og við öflum meiri endurnýjanlegrar orku sem knýr orkuskipti og loftslagsvæna framtíð. Stærsta framlag Landsvirkjunar til loftslagsmála er orkuvinnslan sjálf. Frekari upplýsingar um loftslagsbókhald Landsvirkjunar er að finna hér: Loftslagsbókhald 2025. Höfundur er sérfræðingur á deild loftslags og sjálfbærni hjá Landsvirkjun. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Landsvirkjun Orkumál Mest lesið Má þjóðin aðeins fá að anda? Margrét Högnadóttir Skoðun EES er ekki eina leiðin og kannski ekki sú skynsamlegasta lengur Eggert Guðmundsson Skoðun Hver fær að skilgreina hvað þjóðin sagði? Hilmar Kristinsson Skoðun Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir Skoðun Hvað gætum við gert fyrir 112 milljarða? Dagur B. Eggertsson Skoðun Getum við plís lagt niður Fjölmiðlanefnd Daníel Hjörvar Guðmundsson Skoðun Að PISA upp í vindinn – getur gervigreind þýtt námsefni fyrir börn? Steinþór Steingrímsson Skoðun Snúum vörn í sókn Bjarni Fritzson,Hafrún Kristjánsdóttir,Magnea Gná Jóhannsdóttir,Þorvaldur Davíð Kristjánsson Skoðun Þegar allt fer aftur á fullt – munum eftir fólkinu Ingunn Björk Vilhjálmsdóttir Skoðun Hallalaus fjárlög – en á kostnað hverra? Rósa Björk Brynjólfsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Má þjóðin aðeins fá að anda? Margrét Högnadóttir skrifar Skoðun EES er ekki eina leiðin og kannski ekki sú skynsamlegasta lengur Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Hver fær að skilgreina hvað þjóðin sagði? Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Fjórfrelsið og EES fyrir Ísland Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Já heilbrigðisráðherra - sóknarfærin eru mörg þegar kemur að lýðheilsu barna Halla Þorvaldsdóttir skrifar Skoðun Að PISA upp í vindinn – getur gervigreind þýtt námsefni fyrir börn? Steinþór Steingrímsson skrifar Skoðun Öldungaráð Reykjavíkurborgar tekið úr sambandi Viðar Eggertsson skrifar Skoðun Stöðugleiki á leigumarkaði Benedikt S. Benediktsson skrifar Skoðun Hálfsársuppgjör staðfestir áhyggjur af fjármálum Seltjarnarness Kristinn Ólafsson skrifar Skoðun 5,2% gjaldahækkanir – skýr skilaboðin inn á vinnumarkaðinn Bryndís Haraldsdóttir skrifar Skoðun Hvað gætum við gert fyrir 112 milljarða? Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hamingjuóskir til allra sem sögðu nei Einar Helgason skrifar Skoðun Þegar allt fer aftur á fullt – munum eftir fólkinu Ingunn Björk Vilhjálmsdóttir skrifar Skoðun Börnin sem mæta afgangi Jón Ferdínand Estherarson skrifar Skoðun Læsi er sameiginleg ábyrgð og fjárfesting til framtíðar Sædís Ósk Harðardóttir skrifar Skoðun PISA - Viljum við árangur án erfiðisins? Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hvers eiga fatlaðir og foreldrar þeirra að gjalda? Margrét Össurardóttir skrifar Skoðun Alvöru eða sérhæfðir kennarar Svava Björg Mörk skrifar Skoðun Er í alvöru engin þörf á að laga Ísland? Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir skrifar Skoðun Getum við plís lagt niður Fjölmiðlanefnd Daníel Hjörvar Guðmundsson skrifar Skoðun Gulur september – styðjum hvert annað Soffía Magnúsdóttir skrifar Skoðun Hatur í garð gyðinga Árni Már Jensson skrifar Skoðun Samtal getur bjargað lífi Alma D. Möller skrifar Skoðun Erum við Íslendingar hópheimskir? Ragnar Thorarensen skrifar Skoðun 200 milljarðar – og við getum gert betur Pétur Óskarsson skrifar Skoðun Hallalaus fjárlög – en á kostnað hverra? Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar Skoðun Leiðin út úr PISA-lægðinni Björn Brynjúlfur Björnsson skrifar Skoðun Gæfan sem við tökum ekki eftir Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Opið bréf til Landssamtaka lífeyrissjóða Kjartan Björgvinsson skrifar Sjá meira
Loftslagsbókhald Landsvirkjunar sýnir að losun vegna orkuvinnslu fyrirtækisins var 3,1 gramm koldíoxíðsígilda á hverja unna kílówattstund á árinu 2025. Losunin er með því lægsta sem þekkist innan orkugeirans. Meðaltal vegna orkuvinnslu á heimsvísu er í kringum 440 g/kWst og í Evrópu tæp 200 g/kWst. Meðallosun allrar orkuvinnslu á Íslandi er 7,7 g/kWst. Við hjá Landsvirkjun ætlum þó að gera enn betur og stefnum að því að losun vegna orkuvinnslu okkar verði undir 1 g/kWst árið 2050. Í loftslagsbókhaldinu kemur jafnframt fram að óbein losun í virðiskeðju fyrirtækisins hækkaði um tæp 50% milli ára. Þá hækkun má rekja til losunar vegna framkvæmda en á árinu stóðu m.a. yfir framkvæmdir við Vaðölduver og undirbúningsframkvæmdir við Hvammsvirkjun. Sú losun er að mestu vegna framleiðslu byggingarefna sem í mannvirkin fer og eldsneytisnotkunar verktaka á framkvæmdatíma. Nú er hafið stærsta framkvæmdatímabil í sögu orkufyrirtækis þjóðarinnar. Auk fyrrnefndra verkefna standa vonir til að framkvæmdir við stækkun Sigöldustöðvar og virkjun toppþrýstings á Þeistareykjum hefjist á komandi misserum. Viðbúið er því að losun vegna framkvæmda fyrirtækisins muni aukast enn frekar á komandi árum. Stál, steypa og eldsneyti Langstærstur hluti losunar á framkvæmdatíma virkjana er vegna framleiðslu stáls og steypu og eldsneytisnotkunar verktaka. Við leggjum því sérstaka áherslu á að koma í veg fyrir losun vegna þessara þriggja þátta í framkvæmdum okkar. Við gerum það með því að huga að magni byggingarefna á hönnunartíma mannvirkja og beitum fjárhagslegum hvötum til verktaka til að taka losun gróðurhúsaloftegunda inn í ákvörðun um efnisval og orkugjafa vinnuvéla. Búast má við að losun vegna framkvæmdaverkefna í fyrra hefði verið nokkur þúsund tonnum meiri hefði þessara hvata ekki notið við. Þó framkvæmdir nýrra virkjana auki tímabundið losun vegna starfsemi Landsvirkjunar munu þær skila nýrri endurnýjanlegri orku inn á íslenska orkukerfið. Sú orka mun m.a. leysa jarðefnaeldsneyti í vegasamgöngum af hólmi og styðja við vöxt græns iðnaðar. Þannig verða loftslagsáhrif vegna framkvæmdanna jákvæð þegar hreyflarnir byrja að snúast og orkan skilar sér inn á kerfið. Stærsta framlag til loftslagsmála Orkuvinnsla Landsvirkjunar telst umhverfislega sjálfbær atvinnustarfsemi samkvæmt evrópsku flokkunarkerfi um sjálfbærar fjárfestingar. Í því felst að hún er mótvægi við loftslagsbreytingar og veldur ekki umtalsverðum skaða á öðrum umhverfisþáttum. Með öðrum orðum er rekstur Landsvirkjunar hluti af þeirri starfsemi sem talið er að þurfi að vaxa svo við náum að stemma stigu við loftslagsvánni. Við ætlum að halda áfram að minnka losun þar sem við getum, með sérstaka áherslu á losun vegna framkvæmda, um leið og við öflum meiri endurnýjanlegrar orku sem knýr orkuskipti og loftslagsvæna framtíð. Stærsta framlag Landsvirkjunar til loftslagsmála er orkuvinnslan sjálf. Frekari upplýsingar um loftslagsbókhald Landsvirkjunar er að finna hér: Loftslagsbókhald 2025. Höfundur er sérfræðingur á deild loftslags og sjálfbærni hjá Landsvirkjun.
Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir Skoðun
Snúum vörn í sókn Bjarni Fritzson,Hafrún Kristjánsdóttir,Magnea Gná Jóhannsdóttir,Þorvaldur Davíð Kristjánsson Skoðun
Skoðun Já heilbrigðisráðherra - sóknarfærin eru mörg þegar kemur að lýðheilsu barna Halla Þorvaldsdóttir skrifar
Skoðun Að PISA upp í vindinn – getur gervigreind þýtt námsefni fyrir börn? Steinþór Steingrímsson skrifar
Skoðun Hálfsársuppgjör staðfestir áhyggjur af fjármálum Seltjarnarness Kristinn Ólafsson skrifar
Skoðun Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir skrifar
Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir Skoðun
Snúum vörn í sókn Bjarni Fritzson,Hafrún Kristjánsdóttir,Magnea Gná Jóhannsdóttir,Þorvaldur Davíð Kristjánsson Skoðun