Þreifað á „pakkanum“ Hlín Leifsdóttir skrifar 26. júlí 2026 11:01 Kannastu ekki við svipinn á stríðstrúðnum? „Hvað er í pakkanum?“ Viltu ekki örugglega sjá það? Sennilega hefur enginn auglýsingasálfræðingur hannað betri áróðursherferð en þetta. Því að hver man ekki eftir því að hafa langað að kíkja í pakkann, þegar við vorum börn að bíða eftir jólunum? Er það þá ESB sem kemur með jólin í þetta sinn í stað Coca Cola? Auglýsingin nær inn að beini. Að kíkja í pakkann var alltaf svo spennandi, en maður gerði það ekki af því að þá myndi maður svíkja mömmu og pabba, ömmu og afa, og jafnvel skemma jólin sjálf. Milli forvitni og að falla í freistni var millistig: að þreifa á pakkanum. Af lögun og áferð gátum við okkur til um innihaldið. Það gat verið skemmtilegur leikur. Var það bók eða leikfang? Eða bara enn eitt sokkaparið frá frænku? Mjúku pakkarnir gátu valdið vonbrigðum. Aldrei náðu þau þó að rista jafn djúpt og þau sem við höfum fundið sem höfum þreifað nógu vel og vandlega á ESB pakkanum til að vita að við munum segja nei. Nýjar tilskipanir ESB boða mismunun eftir þjóðerni og að Úkraínumenn borgi í blóði fyrir landvist. Nú eru miklar sviptingar að eiga sér stað í Evrópusambandinu. Almennt fá þeir sem flýja stríð hæli. Enginn hefur hingað til ætlast til þess að neinn borgaði fyrir skjólið með blóði. Nú er það að breytast í Evrópusambandinu. Sambandið ætlar ekki lengur að veita Úkraínumönnum sem vilja ekki drepa menn, dvalarleyfi. Það vill að þeir séu sendir aftur á vígvöllinn. Slík er virðing ESB fyrir einstaklingsfrelsi, mannhelgi og mannslífi. Fyrirhugaðar reglur sambandsins vega að grunnstoðum menningar okkar og gildum sem fyrir flestu fólki eru ekki umsemjanleg, eins og samviskufrelsi. Þessi óhugnaðartilskipun liggur nú á borðum íslenskra stjórnvalda og þau beðin að samþykkja. Sennilega myndu þau seint samþykkja þessa afmennskandi tilskipun fyrir sjálf sig eða sín eigin börn. Hver veit þó nema þau verði einn daginn krafin slíks ef þau verða við beiðninni? Eitt það góða við að vera ekki í ESB er að við eigum enn val um hvort við tökum þátt í svona löguðu eða ekki. Á að slökkva friðarljós? Þetta er óhuggulegt í sjálfu sér, en er ekki ennþá óhuggulegra að friðareyjan Ísland taki þátt í þessu? Er ekki sérlega ljótt þegar ríkur maður sparkar í fátækan eða heilbrigður maður hrindir farlama? Á maður ekki að þakka fyrir sín forréttindi með því að reyna að deila þeim með öðrum og láta þau verða þeim til góðs, eins og þegar leiðtogafundurinn var haldinn í Höfða á sínum tíma, og kalda stríðinu lauk? Ísland var valið af því það var ekki aðeins brúin milli þessara ríkja heldur eitt friðsamasta landið, þrátt fyrir allt, í sögu veraldarinnar, hingað til. Menn tala um ættjarðarstolt en tilfinningin sem ég finn þegar ég hugsa um þennan fund er ekki stolt, heldur djúpt þakklæti fyrir forréttindi þjóðarinnar og að eygja von um að breiða þau út. Landinu okkar í ysta norðri, undir Pólstjörnunni, upprunalegum vita sæfarenda sem vísaði þeim leið um höfin, ekki með boðum og bönnum, reglum og siðum, heldur með því að skína ljósi sínu, var ætlað að vera staður sátta. Við skulum taka þetta hlutverk alvarlega. Kannastu ekki við svipinn? Tilskipunin frá ESB sem liggur á borðum íslenskra stjórnvalda um að neita friðarsinnum um landvist, og við hefðum enga valkosti um að samþykkja ef við gengjum í ESB, brýtur ekki aðeins á frelsi og mannvirðingu Úkraínumanna, heldur okkar allra. Ég hef nú þreifað vel og vandlega á þessum ESB pakka nokkuð lengi og ég vil ekki opna hann, því að ég tel mig vita hvað er inni í honum. Hefurðu séð óhuggulega trúðinn sem skýst upp úr pakkanum á gormi þegar maður opnar hann? Það er þannig trúður inni í þessum pakka. Þú breytist sjálfur í stríðstrúð þegar þú opnar hann. Það yrði eins og að líta í spegil. Verst af öllu er að, líkt og í hrollvekjunum, þá er þetta pakki sem lokast aldrei aftur. Nei fyrir Ísland. Nei fyrir framtíðina. Nei fyrir mannkynið. Heimild: Úkraínskir karlar fá ekki hæli í ESB nema þeir hafi uppfyllt herskyldu - RÚV.is Höfundur er listamaður. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Er í alvöru engin þörf á að laga Ísland? Þórður Snær Júlíusson Skoðun Börnin sem mæta afgangi Jón Ferdínand Estherarson Skoðun Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir Skoðun Takk Inga Sæland Jónína Björk Óskarsdóttir Skoðun Opið bréf til Landssamtaka lífeyrissjóða Kjartan Björgvinsson Skoðun Að virða niðurstöðu sem manni líkar ekki Erna Bjarnadóttir Skoðun Hamingjuóskir til allra sem sögðu nei Einar Helgason Skoðun Helmingsafsláttur af mennskunni Arndís Þórarinsdóttir Skoðun Ef börnin eru ekki vandamálið, hvað er þá að? Birgir Hrafn Birgisson Skoðun Getum við plís lagt niður Fjölmiðlanefnd Daníel Hjörvar Guðmundsson Skoðun Skoðun Skoðun EES er ekki eina leiðin og kannski ekki sú skynsamlegasta lengur Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Hver fær að skilgreina hvað þjóðin sagði? Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Fjórfrelsið og EES fyrir Ísland Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Já heilbrigðisráðherra - sóknarfærin eru mörg þegar kemur að lýðheilsu barna Halla Þorvaldsdóttir skrifar Skoðun Að PISA upp í vindinn – getur gervigreind þýtt námsefni fyrir börn? Steinþór Steingrímsson skrifar Skoðun Öldungaráð Reykjavíkurborgar tekið úr sambandi Viðar Eggertsson skrifar Skoðun Stöðugleiki á leigumarkaði Benedikt S. Benediktsson skrifar Skoðun Hálfsársuppgjör staðfestir áhyggjur af fjármálum Seltjarnarness Kristinn Ólafsson skrifar Skoðun 5,2% gjaldahækkanir – skýr skilaboðin inn á vinnumarkaðinn Bryndís Haraldsdóttir skrifar Skoðun Hvað gætum við gert fyrir 112 milljarða? Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hamingjuóskir til allra sem sögðu nei Einar Helgason skrifar Skoðun Þegar allt fer aftur á fullt – munum eftir fólkinu Ingunn Björk Vilhjálmsdóttir skrifar Skoðun Börnin sem mæta afgangi Jón Ferdínand Estherarson skrifar Skoðun Læsi er sameiginleg ábyrgð og fjárfesting til framtíðar Sædís Ósk Harðardóttir skrifar Skoðun PISA - Viljum við árangur án erfiðisins? Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hvers eiga fatlaðir og foreldrar þeirra að gjalda? Margrét Össurardóttir skrifar Skoðun Alvöru eða sérhæfðir kennarar Svava Björg Mörk skrifar Skoðun Er í alvöru engin þörf á að laga Ísland? Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir skrifar Skoðun Getum við plís lagt niður Fjölmiðlanefnd Daníel Hjörvar Guðmundsson skrifar Skoðun Gulur september – styðjum hvert annað Soffía Magnúsdóttir skrifar Skoðun Hatur í garð gyðinga Árni Már Jensson skrifar Skoðun Samtal getur bjargað lífi Alma D. Möller skrifar Skoðun Erum við Íslendingar hópheimskir? Ragnar Thorarensen skrifar Skoðun 200 milljarðar – og við getum gert betur Pétur Óskarsson skrifar Skoðun Hallalaus fjárlög – en á kostnað hverra? Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar Skoðun Leiðin út úr PISA-lægðinni Björn Brynjúlfur Björnsson skrifar Skoðun Gæfan sem við tökum ekki eftir Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Opið bréf til Landssamtaka lífeyrissjóða Kjartan Björgvinsson skrifar Skoðun Ef börnin eru ekki vandamálið, hvað er þá að? Birgir Hrafn Birgisson skrifar Sjá meira
Kannastu ekki við svipinn á stríðstrúðnum? „Hvað er í pakkanum?“ Viltu ekki örugglega sjá það? Sennilega hefur enginn auglýsingasálfræðingur hannað betri áróðursherferð en þetta. Því að hver man ekki eftir því að hafa langað að kíkja í pakkann, þegar við vorum börn að bíða eftir jólunum? Er það þá ESB sem kemur með jólin í þetta sinn í stað Coca Cola? Auglýsingin nær inn að beini. Að kíkja í pakkann var alltaf svo spennandi, en maður gerði það ekki af því að þá myndi maður svíkja mömmu og pabba, ömmu og afa, og jafnvel skemma jólin sjálf. Milli forvitni og að falla í freistni var millistig: að þreifa á pakkanum. Af lögun og áferð gátum við okkur til um innihaldið. Það gat verið skemmtilegur leikur. Var það bók eða leikfang? Eða bara enn eitt sokkaparið frá frænku? Mjúku pakkarnir gátu valdið vonbrigðum. Aldrei náðu þau þó að rista jafn djúpt og þau sem við höfum fundið sem höfum þreifað nógu vel og vandlega á ESB pakkanum til að vita að við munum segja nei. Nýjar tilskipanir ESB boða mismunun eftir þjóðerni og að Úkraínumenn borgi í blóði fyrir landvist. Nú eru miklar sviptingar að eiga sér stað í Evrópusambandinu. Almennt fá þeir sem flýja stríð hæli. Enginn hefur hingað til ætlast til þess að neinn borgaði fyrir skjólið með blóði. Nú er það að breytast í Evrópusambandinu. Sambandið ætlar ekki lengur að veita Úkraínumönnum sem vilja ekki drepa menn, dvalarleyfi. Það vill að þeir séu sendir aftur á vígvöllinn. Slík er virðing ESB fyrir einstaklingsfrelsi, mannhelgi og mannslífi. Fyrirhugaðar reglur sambandsins vega að grunnstoðum menningar okkar og gildum sem fyrir flestu fólki eru ekki umsemjanleg, eins og samviskufrelsi. Þessi óhugnaðartilskipun liggur nú á borðum íslenskra stjórnvalda og þau beðin að samþykkja. Sennilega myndu þau seint samþykkja þessa afmennskandi tilskipun fyrir sjálf sig eða sín eigin börn. Hver veit þó nema þau verði einn daginn krafin slíks ef þau verða við beiðninni? Eitt það góða við að vera ekki í ESB er að við eigum enn val um hvort við tökum þátt í svona löguðu eða ekki. Á að slökkva friðarljós? Þetta er óhuggulegt í sjálfu sér, en er ekki ennþá óhuggulegra að friðareyjan Ísland taki þátt í þessu? Er ekki sérlega ljótt þegar ríkur maður sparkar í fátækan eða heilbrigður maður hrindir farlama? Á maður ekki að þakka fyrir sín forréttindi með því að reyna að deila þeim með öðrum og láta þau verða þeim til góðs, eins og þegar leiðtogafundurinn var haldinn í Höfða á sínum tíma, og kalda stríðinu lauk? Ísland var valið af því það var ekki aðeins brúin milli þessara ríkja heldur eitt friðsamasta landið, þrátt fyrir allt, í sögu veraldarinnar, hingað til. Menn tala um ættjarðarstolt en tilfinningin sem ég finn þegar ég hugsa um þennan fund er ekki stolt, heldur djúpt þakklæti fyrir forréttindi þjóðarinnar og að eygja von um að breiða þau út. Landinu okkar í ysta norðri, undir Pólstjörnunni, upprunalegum vita sæfarenda sem vísaði þeim leið um höfin, ekki með boðum og bönnum, reglum og siðum, heldur með því að skína ljósi sínu, var ætlað að vera staður sátta. Við skulum taka þetta hlutverk alvarlega. Kannastu ekki við svipinn? Tilskipunin frá ESB sem liggur á borðum íslenskra stjórnvalda um að neita friðarsinnum um landvist, og við hefðum enga valkosti um að samþykkja ef við gengjum í ESB, brýtur ekki aðeins á frelsi og mannvirðingu Úkraínumanna, heldur okkar allra. Ég hef nú þreifað vel og vandlega á þessum ESB pakka nokkuð lengi og ég vil ekki opna hann, því að ég tel mig vita hvað er inni í honum. Hefurðu séð óhuggulega trúðinn sem skýst upp úr pakkanum á gormi þegar maður opnar hann? Það er þannig trúður inni í þessum pakka. Þú breytist sjálfur í stríðstrúð þegar þú opnar hann. Það yrði eins og að líta í spegil. Verst af öllu er að, líkt og í hrollvekjunum, þá er þetta pakki sem lokast aldrei aftur. Nei fyrir Ísland. Nei fyrir framtíðina. Nei fyrir mannkynið. Heimild: Úkraínskir karlar fá ekki hæli í ESB nema þeir hafi uppfyllt herskyldu - RÚV.is Höfundur er listamaður.
Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir Skoðun
Skoðun Já heilbrigðisráðherra - sóknarfærin eru mörg þegar kemur að lýðheilsu barna Halla Þorvaldsdóttir skrifar
Skoðun Að PISA upp í vindinn – getur gervigreind þýtt námsefni fyrir börn? Steinþór Steingrímsson skrifar
Skoðun Hálfsársuppgjör staðfestir áhyggjur af fjármálum Seltjarnarness Kristinn Ólafsson skrifar
Skoðun Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir skrifar
Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir Skoðun