Þú hýri Hafnarfjörður Linda Hrönn Bakkmann Þórisdóttir skrifar 11. maí 2026 09:50 Við höfum aldrei átt eins auðvelt með að nálgast gríðarlega mikið magn upplýsinga um nánast hvað sem er. Gott aðgengi að upplýsingum er mikilvægt og getur aukið víðsýni okkar og þekkingu á hinum ýmsu málaflokkum. En eðli málsins samkvæmt er sannleiksgildið mismikið í þessum upplýsingum og erfitt getur verið að átta sig á því hvaða upplýsingar eru réttar og hverjar rangar. Upplýsingaóreiðan getur verið svo mikil. Efling upplýsingalæsis Með tilkomu algóritmans er auk þess markvisst beint að okkur misgóðum upplýsingum sem geta haft mikil áhrif á skoðanir okkar og viðhorf til samfélagsins. Ýmis markaðsöfl herja sérstaklega á unga fólkið okkar og reyna að koma vörum sínum á framfæri en einnig nýta ýmsir áhrifavaldar tækifærið og boða afturhald í þeim mannréttindum sem við höfum þurft að berjast fyrir. Þetta hefur því miður leitt af sér aukna hatursorðræðu og fordóma og því er mikilvægara en nokkru sinni fyrr að grunnskólar sinni markvissri fræðslu um jafnrétti, fjölbreytileika og mannréttindi. Auk þess ber okkur sem samfélag skylda til að efla með börnum og ungmennum gagnrýna hugsun og upplýsingalæsi svo þau geti skilið betur á milli réttra og rangra upplýsinga. Þannig verða þau færari í að takast á við fjölbreytt samfélag af virðingu og ábyrgð. Þar gegnir kyn- og kynjafræði í grunnskólum lykilhlutverki. Mikilvægi kyn- og kynjafræði Þessi fræði styðja ungmenni við að átta sig á fjölbreytileika samfélagsins og sýna því skilning. Þau læra að það er styrkleiki að við séum ekki öll eins heldur geri það samfélagið okkar litríkara sem er styrkleiki fyrir samfélagið en ekki ógn. Ungmennin fræðast um heilbrigð samskipti og læra að setja sig í spor hvert annars og þjálfa sig í að setja sjálfum sér mörk í samskiptum en um leið virða ólík mörk annarra. Með slíkri fræðslu öðlast nemendur meiri sjálfsþekkingu og auk þess getur hún dregið úr einelti, fordómum og útilokun. Fræðslan skapar jafnframt öruggara skólasamfélag þar sem fleiri upplifa að þeir tilheyri. Framsókn stendur fyrir réttlátu samfélagi Með Framsókn í forystu hefur Hafnarfjarðarbær sýnt mikinn metnað og framsýni með því að bjóða upp á kyn- og kynjafræði sem sér námsgrein fyrir nemendur á unglingastigi. Á vegum fræðsluyfirvalda bæjarins hefur einnig verið starfandi samráðshópur þvert á skóla bæjarins sem saman hefur sett fram sérstök hæfniviðmið við þessi fræði til að tryggja faglega, fjölbreytta og vandaða fræðslu. Það er einmitt í anda Framsóknar að byggja upp samfélag þar sem virðing, samkennd og jafnrétti eru höfð að leiðarljósi. Það rímar við samvinnuhugsjónina sem þessi elsti stjórnmálaflokkur landsins hefur haft að leiðarljósi í 110 ár. Að hver einstaklingur fái notið sín með þeim styrkleikum sem hann býr yfir burtséð frá uppruna, kyni, kynhneigð, menningu og fleiri þáttum sem við erum oft upptekin við að skilgreina aðra út frá. Höfum regnbogann sýnilegan í Hafnarfirði Í þessu samhengi skiptir sýnileikinn líka miklu máli. Regnbogafáninn í skólum er tákn um að allir nemendur séu velkomnir og eigi rétt á virðingu og öryggi. Fyrir mörg börn og ungmenni getur það haft ómetanlega þýðingu að sjá slíkan stuðning frá skólasamfélaginu. Þess vegna vekur það áhyggjur þegar stjórnmálaöfl gera það að kosningamáli að vilja draga úr þessari mikilvægu fræðslu, leggja hana jafnvel niður eða banna að aðrir fánar en íslenski fáninn séu sýnilegir í skólum. Slíkar hugmyndir senda þau skilaboð að ákveðnir hópar eigi síður heima í samfélaginu og að fjölbreytileiki sé eitthvað sem beri að fela í stað þess að fagna og ræða svo af hreinskilni og virðingu. Hafnfirskt samfélag sem byggir á manngæsku Framtíðarsamfélagið mótast í skólunum okkar. Við þurfum að velta fyrir okkur hvernig samfélag við viljum skapa okkur og framtíðarkynslóðum Hafnfirðinga. Ég leyfi mér að efast um að við viljum í raun samfélag sem elur á ótta og fordómum. Líklegra tel ég að við viljum öll búa í samfélagi sem byggir á manngæsku. En til að tryggja það þurfum við að standa vörð um fræðslu sem eykur skilning og víðsýni og sýna fram á að við eigum öll rétt á að vera samþykkt eins og við erum. Höfundur er kyn- og kynjafræðikennari í grunnskóla og situr á lista Framsóknar í Hafnarfirði fyrir sveitarstjórnarkosningarnar 16. maí næstkomandi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Er í alvöru engin þörf á að laga Ísland? Þórður Snær Júlíusson Skoðun Börnin sem mæta afgangi Jón Ferdínand Estherarson Skoðun Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun Helmingsafsláttur af mennskunni Arndís Þórarinsdóttir Skoðun Að virða niðurstöðu sem manni líkar ekki Erna Bjarnadóttir Skoðun Takk Inga Sæland Jónína Björk Óskarsdóttir Skoðun Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir Skoðun Ábyrgðin er okkar allra Valdimar Víðisson Skoðun Börnin eru ekki þau sem hafa brugðist, það er námsumhverfið sem hefur breyst Inga Henriksen Skoðun Fjölmiðlakreppan: Lýðræðishalli en ekki bara rekstrarvandi Stefán Jón Hafstein Skoðun Skoðun Skoðun Má þjóðin aðeins fá að anda? Margrét Högnadóttir skrifar Skoðun EES er ekki eina leiðin og kannski ekki sú skynsamlegasta lengur Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Hver fær að skilgreina hvað þjóðin sagði? Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Fjórfrelsið og EES fyrir Ísland Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Já heilbrigðisráðherra - sóknarfærin eru mörg þegar kemur að lýðheilsu barna Halla Þorvaldsdóttir skrifar Skoðun Að PISA upp í vindinn – getur gervigreind þýtt námsefni fyrir börn? Steinþór Steingrímsson skrifar Skoðun Öldungaráð Reykjavíkurborgar tekið úr sambandi Viðar Eggertsson skrifar Skoðun Stöðugleiki á leigumarkaði Benedikt S. Benediktsson skrifar Skoðun Hálfsársuppgjör staðfestir áhyggjur af fjármálum Seltjarnarness Kristinn Ólafsson skrifar Skoðun 5,2% gjaldahækkanir – skýr skilaboðin inn á vinnumarkaðinn Bryndís Haraldsdóttir skrifar Skoðun Hvað gætum við gert fyrir 112 milljarða? Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hamingjuóskir til allra sem sögðu nei Einar Helgason skrifar Skoðun Þegar allt fer aftur á fullt – munum eftir fólkinu Ingunn Björk Vilhjálmsdóttir skrifar Skoðun Börnin sem mæta afgangi Jón Ferdínand Estherarson skrifar Skoðun Læsi er sameiginleg ábyrgð og fjárfesting til framtíðar Sædís Ósk Harðardóttir skrifar Skoðun PISA - Viljum við árangur án erfiðisins? Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hvers eiga fatlaðir og foreldrar þeirra að gjalda? Margrét Össurardóttir skrifar Skoðun Alvöru eða sérhæfðir kennarar Svava Björg Mörk skrifar Skoðun Er í alvöru engin þörf á að laga Ísland? Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir skrifar Skoðun Getum við plís lagt niður Fjölmiðlanefnd Daníel Hjörvar Guðmundsson skrifar Skoðun Gulur september – styðjum hvert annað Soffía Magnúsdóttir skrifar Skoðun Hatur í garð gyðinga Árni Már Jensson skrifar Skoðun Samtal getur bjargað lífi Alma D. Möller skrifar Skoðun Erum við Íslendingar hópheimskir? Ragnar Thorarensen skrifar Skoðun 200 milljarðar – og við getum gert betur Pétur Óskarsson skrifar Skoðun Hallalaus fjárlög – en á kostnað hverra? Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar Skoðun Leiðin út úr PISA-lægðinni Björn Brynjúlfur Björnsson skrifar Skoðun Gæfan sem við tökum ekki eftir Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Opið bréf til Landssamtaka lífeyrissjóða Kjartan Björgvinsson skrifar Sjá meira
Við höfum aldrei átt eins auðvelt með að nálgast gríðarlega mikið magn upplýsinga um nánast hvað sem er. Gott aðgengi að upplýsingum er mikilvægt og getur aukið víðsýni okkar og þekkingu á hinum ýmsu málaflokkum. En eðli málsins samkvæmt er sannleiksgildið mismikið í þessum upplýsingum og erfitt getur verið að átta sig á því hvaða upplýsingar eru réttar og hverjar rangar. Upplýsingaóreiðan getur verið svo mikil. Efling upplýsingalæsis Með tilkomu algóritmans er auk þess markvisst beint að okkur misgóðum upplýsingum sem geta haft mikil áhrif á skoðanir okkar og viðhorf til samfélagsins. Ýmis markaðsöfl herja sérstaklega á unga fólkið okkar og reyna að koma vörum sínum á framfæri en einnig nýta ýmsir áhrifavaldar tækifærið og boða afturhald í þeim mannréttindum sem við höfum þurft að berjast fyrir. Þetta hefur því miður leitt af sér aukna hatursorðræðu og fordóma og því er mikilvægara en nokkru sinni fyrr að grunnskólar sinni markvissri fræðslu um jafnrétti, fjölbreytileika og mannréttindi. Auk þess ber okkur sem samfélag skylda til að efla með börnum og ungmennum gagnrýna hugsun og upplýsingalæsi svo þau geti skilið betur á milli réttra og rangra upplýsinga. Þannig verða þau færari í að takast á við fjölbreytt samfélag af virðingu og ábyrgð. Þar gegnir kyn- og kynjafræði í grunnskólum lykilhlutverki. Mikilvægi kyn- og kynjafræði Þessi fræði styðja ungmenni við að átta sig á fjölbreytileika samfélagsins og sýna því skilning. Þau læra að það er styrkleiki að við séum ekki öll eins heldur geri það samfélagið okkar litríkara sem er styrkleiki fyrir samfélagið en ekki ógn. Ungmennin fræðast um heilbrigð samskipti og læra að setja sig í spor hvert annars og þjálfa sig í að setja sjálfum sér mörk í samskiptum en um leið virða ólík mörk annarra. Með slíkri fræðslu öðlast nemendur meiri sjálfsþekkingu og auk þess getur hún dregið úr einelti, fordómum og útilokun. Fræðslan skapar jafnframt öruggara skólasamfélag þar sem fleiri upplifa að þeir tilheyri. Framsókn stendur fyrir réttlátu samfélagi Með Framsókn í forystu hefur Hafnarfjarðarbær sýnt mikinn metnað og framsýni með því að bjóða upp á kyn- og kynjafræði sem sér námsgrein fyrir nemendur á unglingastigi. Á vegum fræðsluyfirvalda bæjarins hefur einnig verið starfandi samráðshópur þvert á skóla bæjarins sem saman hefur sett fram sérstök hæfniviðmið við þessi fræði til að tryggja faglega, fjölbreytta og vandaða fræðslu. Það er einmitt í anda Framsóknar að byggja upp samfélag þar sem virðing, samkennd og jafnrétti eru höfð að leiðarljósi. Það rímar við samvinnuhugsjónina sem þessi elsti stjórnmálaflokkur landsins hefur haft að leiðarljósi í 110 ár. Að hver einstaklingur fái notið sín með þeim styrkleikum sem hann býr yfir burtséð frá uppruna, kyni, kynhneigð, menningu og fleiri þáttum sem við erum oft upptekin við að skilgreina aðra út frá. Höfum regnbogann sýnilegan í Hafnarfirði Í þessu samhengi skiptir sýnileikinn líka miklu máli. Regnbogafáninn í skólum er tákn um að allir nemendur séu velkomnir og eigi rétt á virðingu og öryggi. Fyrir mörg börn og ungmenni getur það haft ómetanlega þýðingu að sjá slíkan stuðning frá skólasamfélaginu. Þess vegna vekur það áhyggjur þegar stjórnmálaöfl gera það að kosningamáli að vilja draga úr þessari mikilvægu fræðslu, leggja hana jafnvel niður eða banna að aðrir fánar en íslenski fáninn séu sýnilegir í skólum. Slíkar hugmyndir senda þau skilaboð að ákveðnir hópar eigi síður heima í samfélaginu og að fjölbreytileiki sé eitthvað sem beri að fela í stað þess að fagna og ræða svo af hreinskilni og virðingu. Hafnfirskt samfélag sem byggir á manngæsku Framtíðarsamfélagið mótast í skólunum okkar. Við þurfum að velta fyrir okkur hvernig samfélag við viljum skapa okkur og framtíðarkynslóðum Hafnfirðinga. Ég leyfi mér að efast um að við viljum í raun samfélag sem elur á ótta og fordómum. Líklegra tel ég að við viljum öll búa í samfélagi sem byggir á manngæsku. En til að tryggja það þurfum við að standa vörð um fræðslu sem eykur skilning og víðsýni og sýna fram á að við eigum öll rétt á að vera samþykkt eins og við erum. Höfundur er kyn- og kynjafræðikennari í grunnskóla og situr á lista Framsóknar í Hafnarfirði fyrir sveitarstjórnarkosningarnar 16. maí næstkomandi.
Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun
Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir Skoðun
Skoðun Já heilbrigðisráðherra - sóknarfærin eru mörg þegar kemur að lýðheilsu barna Halla Þorvaldsdóttir skrifar
Skoðun Að PISA upp í vindinn – getur gervigreind þýtt námsefni fyrir börn? Steinþór Steingrímsson skrifar
Skoðun Hálfsársuppgjör staðfestir áhyggjur af fjármálum Seltjarnarness Kristinn Ólafsson skrifar
Skoðun Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir skrifar
Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun
Sniðgöngum öll Ragnhildur Hólmgeirsdóttir,Hólmfríður Jónsdóttir,Daníel Þór Bjarnason,Oddný Björg Rafnsdóttir,Salvör Gullbrá Þórarinsdóttir,Þorbjörg Ída Ívarsdóttir Skoðun