Vandamálið að „verðbólgan hættir ekkert“ Bjarki Sigurðsson skrifar 4. febrúar 2026 12:21 Ásgeir Jónsson er seðlabankastjóri. Vísir/Vilhelm Peningastefnunefnd Seðlabankans hefur ákveðið að halda stýrivöxtum óbreyttum í 7,25 prósentum. Seðlabankastjóri segir aukna verðbólgu ekki gefa tilefni til hækkunar. Laun hækki þó of hratt sem hefur mikil áhrif á efnahaginn. Stýrivextir voru lækkaðir um miðjan nóvember þegar síðasta ákvörðun nefndarinnar var kynnt. Óvíst var fyrir kynninguna í morgun hver niðurstaðan yrði, en greiningadeildir viðskiptabankanna voru ósammála í sínum spám. Íslandsbanki og Arion spáðu óbreyttum vöxtum, en Landsbankinn spáði því að vextirnir yrðu hækkaðir um 0,25 prósentustig. Verðbólga hafi aukist umfram væntingar en hún mælist nú 5,2 prósent. Aukninguna má rekja að miklu leyti til hækkunar opinberra gjalda. Ásgeir Jónsson seðlabankastjóri segir það mat nefndarinnar að verðbólgumælingin hefði ekki verið nógu slæm til að grípa til hækkunar vaxta. „Vextirnir eru mjög háir, þeir eru 7,25 prósent. Þetta háa vaxtastig leiðir til þess að hagkerfið er að kólna. Við erum að sjá atvinnuleysi vaxa og vinnumarkaðinn kólna. Nefndin ræddi viðbrögð ef þetta héldi áfram, það er ef við sæjum vísitölu neysluverðs hækka frekar. Við stöndum alveg reiðubúin til þess að bregðast við,“ segir Ásgeir. En í Peningamálum gerið þið ráð fyrir því að verðbólgan muni hjaðna á næstu mánuðum. „Við búumst ekki við því að þetta verðbólguástand gangi áfram. Það stafar af því að við ályktum að við munum sjá hagkerfið kólna, aukið atvinnuleysi, kólnun á vinnumarkaði. Þannig við eigum erfitt með að sjá að þetta haldi áfram, en auðvitað getum við ekki útilokað það,“ segir Ásgeir. Staða íslenska hagkerfisins sé mjög góð þrátt fyrir að laun hækki of hratt og vöruverð hækki í takt við það. „Við getum orðað það þannig að ég held að erlendar þjóðir muni ekki líta á okkar vandamál sem mjög stórvægileg. Það er margt í lagi hjá okkur sem er ekki í lagi annars staðar. Það hefur gengið vel með ansi margt en það hefur gengið illa að halda aftur af verðhækkunum. Það er vandamálið sem við sitjum uppi með á Íslandi. Að verðbólgan hættir ekkert,“ segir Ásgeir. Efnahagsbrot Seðlabankinn Verðlag Íslenska krónan Fjármál heimilisins Mest lesið Eins og Steve Jobs hafi verslað í fataskápinn hans Atvinnulíf Ungir frumkvöðlar byggðu allt frá grunni Samstarf Hvenær getur þú hætt að vinna? Samstarf Hundruð milljóna í að draga úr losun frá stóriðjunni Viðskipti innlent Gætu lagt 757-þotunum í haust Viðskipti innlent Alvotech lækkar hressilega eftir uppgjör Viðskipti innlent Brauð með súr ekki það sama og súrdeigsbrauð Neytendur „Þjóðaröryggismál að viðhalda þessari stétt“ Samstarf Afkoma umfram áætlanir Viðskipti innlent Ingimar bætist í eigendahóp Atlavíkur Viðskipti innlent Fleiri fréttir Afkoma umfram áætlanir Hærri vaxtatekjur skýra verulega aukinn hagnað Íslandsbanka Hundruð milljóna í að draga úr losun frá stóriðjunni Ingimar bætist í eigendahóp Atlavíkur Alvotech lækkar hressilega eftir uppgjör „Flugmiðinn hefur hækkað um heim allan“ Tekjur um þrettán milljarðar á fyrsta ársfjórðungi Skiluðu hluthöfunum rúmum sjö milljörðum í hagnað Bláa lónið fær sérleyfi og lóð í Þjórsárdal Google meðal fjárfesta í CCP sem heitir nú Fenris Creations Gætu lagt 757-þotunum í haust Lággjaldafélag Nova byggt á gervigreind komið í loftið Ætla að draga enn úr framboði Icelandair í haust Beint streymi: Fimmtán fá viðurkenningu fyrir góðan árangur í sjálfbærni Ráðast í breytingar í yfirstjórn Styrkáss Einbeita sér að kaffinu eftir lokun kaffihúsanna Tók málin í eigin hendur þegar erlenda vinnuaflið kom ekki Haraldur selur fyrir 94,5 milljónir í Skaga Síðustu kaffihúsum Kaffitárs lokað Ríkið lagði Lárus með minnsta mun Bankaskattur kosti 323 þúsund á ári miðað við 50 milljóna lán Tekur því að spara á verðtryggðri bók? Sólin sest á Guide to Europe Kjörbúðinni lokað og ein verslun eftir í bænum Sólmyrkvinn gæti virkjað forsenduákvæði kjarasamninga Lækkunin hafi skilað sér en með einni undantekningu Himneskt ei meir Kaupa CCP aftur frá Kóreu Nýir eigendur taka við svæðismiðlinum Trölla.is Bensínverð hefur lækkað Sjá meira
Stýrivextir voru lækkaðir um miðjan nóvember þegar síðasta ákvörðun nefndarinnar var kynnt. Óvíst var fyrir kynninguna í morgun hver niðurstaðan yrði, en greiningadeildir viðskiptabankanna voru ósammála í sínum spám. Íslandsbanki og Arion spáðu óbreyttum vöxtum, en Landsbankinn spáði því að vextirnir yrðu hækkaðir um 0,25 prósentustig. Verðbólga hafi aukist umfram væntingar en hún mælist nú 5,2 prósent. Aukninguna má rekja að miklu leyti til hækkunar opinberra gjalda. Ásgeir Jónsson seðlabankastjóri segir það mat nefndarinnar að verðbólgumælingin hefði ekki verið nógu slæm til að grípa til hækkunar vaxta. „Vextirnir eru mjög háir, þeir eru 7,25 prósent. Þetta háa vaxtastig leiðir til þess að hagkerfið er að kólna. Við erum að sjá atvinnuleysi vaxa og vinnumarkaðinn kólna. Nefndin ræddi viðbrögð ef þetta héldi áfram, það er ef við sæjum vísitölu neysluverðs hækka frekar. Við stöndum alveg reiðubúin til þess að bregðast við,“ segir Ásgeir. En í Peningamálum gerið þið ráð fyrir því að verðbólgan muni hjaðna á næstu mánuðum. „Við búumst ekki við því að þetta verðbólguástand gangi áfram. Það stafar af því að við ályktum að við munum sjá hagkerfið kólna, aukið atvinnuleysi, kólnun á vinnumarkaði. Þannig við eigum erfitt með að sjá að þetta haldi áfram, en auðvitað getum við ekki útilokað það,“ segir Ásgeir. Staða íslenska hagkerfisins sé mjög góð þrátt fyrir að laun hækki of hratt og vöruverð hækki í takt við það. „Við getum orðað það þannig að ég held að erlendar þjóðir muni ekki líta á okkar vandamál sem mjög stórvægileg. Það er margt í lagi hjá okkur sem er ekki í lagi annars staðar. Það hefur gengið vel með ansi margt en það hefur gengið illa að halda aftur af verðhækkunum. Það er vandamálið sem við sitjum uppi með á Íslandi. Að verðbólgan hættir ekkert,“ segir Ásgeir.
Efnahagsbrot Seðlabankinn Verðlag Íslenska krónan Fjármál heimilisins Mest lesið Eins og Steve Jobs hafi verslað í fataskápinn hans Atvinnulíf Ungir frumkvöðlar byggðu allt frá grunni Samstarf Hvenær getur þú hætt að vinna? Samstarf Hundruð milljóna í að draga úr losun frá stóriðjunni Viðskipti innlent Gætu lagt 757-þotunum í haust Viðskipti innlent Alvotech lækkar hressilega eftir uppgjör Viðskipti innlent Brauð með súr ekki það sama og súrdeigsbrauð Neytendur „Þjóðaröryggismál að viðhalda þessari stétt“ Samstarf Afkoma umfram áætlanir Viðskipti innlent Ingimar bætist í eigendahóp Atlavíkur Viðskipti innlent Fleiri fréttir Afkoma umfram áætlanir Hærri vaxtatekjur skýra verulega aukinn hagnað Íslandsbanka Hundruð milljóna í að draga úr losun frá stóriðjunni Ingimar bætist í eigendahóp Atlavíkur Alvotech lækkar hressilega eftir uppgjör „Flugmiðinn hefur hækkað um heim allan“ Tekjur um þrettán milljarðar á fyrsta ársfjórðungi Skiluðu hluthöfunum rúmum sjö milljörðum í hagnað Bláa lónið fær sérleyfi og lóð í Þjórsárdal Google meðal fjárfesta í CCP sem heitir nú Fenris Creations Gætu lagt 757-þotunum í haust Lággjaldafélag Nova byggt á gervigreind komið í loftið Ætla að draga enn úr framboði Icelandair í haust Beint streymi: Fimmtán fá viðurkenningu fyrir góðan árangur í sjálfbærni Ráðast í breytingar í yfirstjórn Styrkáss Einbeita sér að kaffinu eftir lokun kaffihúsanna Tók málin í eigin hendur þegar erlenda vinnuaflið kom ekki Haraldur selur fyrir 94,5 milljónir í Skaga Síðustu kaffihúsum Kaffitárs lokað Ríkið lagði Lárus með minnsta mun Bankaskattur kosti 323 þúsund á ári miðað við 50 milljóna lán Tekur því að spara á verðtryggðri bók? Sólin sest á Guide to Europe Kjörbúðinni lokað og ein verslun eftir í bænum Sólmyrkvinn gæti virkjað forsenduákvæði kjarasamninga Lækkunin hafi skilað sér en með einni undantekningu Himneskt ei meir Kaupa CCP aftur frá Kóreu Nýir eigendur taka við svæðismiðlinum Trölla.is Bensínverð hefur lækkað Sjá meira