Undirbúa Mána-leiðangur Dana til tungsins Elín Margrét Böðvarsdóttir skrifar 27. nóvember 2025 13:52 Máni fer til Tunglsins og á meðal annars að skoða mögulega lendingarstaði fyrir geimfara framtíðarinnar. Getty Dönsk stjórnvöld hyggjast ráðstafa umtalsverðum fjármunum í að kosta leiðangur gervitungls til Tunglsins. Verkefnið hefur hlotið nafnið Máni, með vísan fornnorrænar tungu, en orðið er enn gott og gilt með sama rithætti á íslensku. Danskir vísindamenn við nokkra þarlenda háskóla leiða verkefnið, en að því koma samstarfsaðilar frá fleiri löndum. Markmiðið er að allt verði klárt fyrir Mánaleiðangurinn árið 2029. Markmiðið er að gervitunglið fari hringferð um Tunglið til að kortleggja hvar geimfarar gætu mögulega lent á tunglinu þegar fram líða stundir. Ætlunin er að Máni verði í þrjú ár í leiðangri um geiminn en Jens Frydenvang, lektor við Kaupmannahafnarháskóla sem leiðir verkefnið, segir að með þessu sé draumur að rætast í samtali við DR. Dönsk stjórnvöld hafa eyrnamerkt 125-130 milljónir danskra króna, eða um 2,5 milljarða íslenskra króna, til að fjármagna verkefnið sem þó nemur aðeins um þriðjungi af áætluðum heildarkostnaði. Restin verður fjármögnuð af öðrum þátttakendum verkefnisins að því er segir í frétt DR. Verkefnið hlaut nýverið brautargengi á vettvangi Geimvísindastofnunar Evrópu (ESA) og að því koma nokkrir háskólar, rannsóknarstofnanir og fyrirtæki, meðal annars í Póllandi, Hollandi og Danmörku. ESA mun gefa út ákvörðun um endanlega forgangsröðun verkefna um miðjan desember en Frydenvang kveðst bjartsýnn á framgang verkefnisins, nú þegar fjármögnun frá danska ríkinu hefur verið tryggð. Danmörk Tunglið Geimurinn Vísindi Mest lesið „Fólkið er að öskra: Donald Trump, komdu núna“ Innlent Biðlar til Løkke að mynda með sér miðhægristjórn Erlent Sigmundur Davíð helsti áhrifavaldur á afstöðu Össurar í ESB-málinu Innlent Bjóða Frosta að ræða „villuljós“ í Háskóla Íslands Innlent Glæsibrú á Vestfjörðum boðin út í næsta mánuði Innlent Haaland keypti Heimskringlu á 17 milljónir Erlent Tæplega þúsund drónar á einum sólarhring Erlent „Markmiðið er ekki að komast til tunglsins, heldur búa þar“ Erlent Fjölgun áminninga, harkalegar uppsagnir og uppnefni eftir að mörkin voru færð Innlent „Við megum vera vond við börn“ Innlent Fleiri fréttir Biðlar til Løkke að mynda með sér miðhægristjórn Tæplega þúsund drónar á einum sólarhring Haaland keypti Heimskringlu á 17 milljónir „Markmiðið er ekki að komast til tunglsins, heldur búa þar“ Útgönguspá: Ríkisstjórninni refsað en Løkke í lykilstöðu Sendir líka fallhlífarhermenn til Mið-Austurlanda Listamaður reyndi að kaupa atkvæði Gengst nú við að gaspra í Rússa Trump „svindlaði“ í kosningum í Flórída Ísraelar hyggjast hernema suðurhluta Líbanon Á rúntinum með andefni Danir ganga að kjörborðinu í afar spennandi kosningum Gervigreindarmyndskeiðum af barnaníði fjölgar gífurlega Meloni beið „bitran“ ósigur í þjóðaratkvæðagreiðslu Viðræður eða ekki viðræður, þarna er efinn Notuðu myndavélar klerkastjórnarinnar til að fella Khamenei Sakar Orbán og félaga um landráð Íranir segja engar viðræður við Trump-liða eiga sér stað Deila á Bandaríkjaforseta fyrir að dansa á gröf rannsakanda Líklegt að Rasmussen verði í oddastöðu eftir kosningar Eigandi OnlyFans látinn Gerir hlé á árásum á Íran Lionel Jospin er látinn Kveikt í sjúkrabílum Gyðinga í London Ungverjar út í kuldann vegna leka til Rússa LaGuardia lokað vegna áreksturs við slökkviliðsbíl Sósíalistinn Grégoire nýr borgarstjóri Parísar Trump og Starmer ræddu Hormuz-sund „Stundum þarftu að auka spennuna til að draga úr spennunni“ Trump gefur Írönum tveggja daga niðurtalningu Sjá meira
Markmiðið er að gervitunglið fari hringferð um Tunglið til að kortleggja hvar geimfarar gætu mögulega lent á tunglinu þegar fram líða stundir. Ætlunin er að Máni verði í þrjú ár í leiðangri um geiminn en Jens Frydenvang, lektor við Kaupmannahafnarháskóla sem leiðir verkefnið, segir að með þessu sé draumur að rætast í samtali við DR. Dönsk stjórnvöld hafa eyrnamerkt 125-130 milljónir danskra króna, eða um 2,5 milljarða íslenskra króna, til að fjármagna verkefnið sem þó nemur aðeins um þriðjungi af áætluðum heildarkostnaði. Restin verður fjármögnuð af öðrum þátttakendum verkefnisins að því er segir í frétt DR. Verkefnið hlaut nýverið brautargengi á vettvangi Geimvísindastofnunar Evrópu (ESA) og að því koma nokkrir háskólar, rannsóknarstofnanir og fyrirtæki, meðal annars í Póllandi, Hollandi og Danmörku. ESA mun gefa út ákvörðun um endanlega forgangsröðun verkefna um miðjan desember en Frydenvang kveðst bjartsýnn á framgang verkefnisins, nú þegar fjármögnun frá danska ríkinu hefur verið tryggð.
Danmörk Tunglið Geimurinn Vísindi Mest lesið „Fólkið er að öskra: Donald Trump, komdu núna“ Innlent Biðlar til Løkke að mynda með sér miðhægristjórn Erlent Sigmundur Davíð helsti áhrifavaldur á afstöðu Össurar í ESB-málinu Innlent Bjóða Frosta að ræða „villuljós“ í Háskóla Íslands Innlent Glæsibrú á Vestfjörðum boðin út í næsta mánuði Innlent Haaland keypti Heimskringlu á 17 milljónir Erlent Tæplega þúsund drónar á einum sólarhring Erlent „Markmiðið er ekki að komast til tunglsins, heldur búa þar“ Erlent Fjölgun áminninga, harkalegar uppsagnir og uppnefni eftir að mörkin voru færð Innlent „Við megum vera vond við börn“ Innlent Fleiri fréttir Biðlar til Løkke að mynda með sér miðhægristjórn Tæplega þúsund drónar á einum sólarhring Haaland keypti Heimskringlu á 17 milljónir „Markmiðið er ekki að komast til tunglsins, heldur búa þar“ Útgönguspá: Ríkisstjórninni refsað en Løkke í lykilstöðu Sendir líka fallhlífarhermenn til Mið-Austurlanda Listamaður reyndi að kaupa atkvæði Gengst nú við að gaspra í Rússa Trump „svindlaði“ í kosningum í Flórída Ísraelar hyggjast hernema suðurhluta Líbanon Á rúntinum með andefni Danir ganga að kjörborðinu í afar spennandi kosningum Gervigreindarmyndskeiðum af barnaníði fjölgar gífurlega Meloni beið „bitran“ ósigur í þjóðaratkvæðagreiðslu Viðræður eða ekki viðræður, þarna er efinn Notuðu myndavélar klerkastjórnarinnar til að fella Khamenei Sakar Orbán og félaga um landráð Íranir segja engar viðræður við Trump-liða eiga sér stað Deila á Bandaríkjaforseta fyrir að dansa á gröf rannsakanda Líklegt að Rasmussen verði í oddastöðu eftir kosningar Eigandi OnlyFans látinn Gerir hlé á árásum á Íran Lionel Jospin er látinn Kveikt í sjúkrabílum Gyðinga í London Ungverjar út í kuldann vegna leka til Rússa LaGuardia lokað vegna áreksturs við slökkviliðsbíl Sósíalistinn Grégoire nýr borgarstjóri Parísar Trump og Starmer ræddu Hormuz-sund „Stundum þarftu að auka spennuna til að draga úr spennunni“ Trump gefur Írönum tveggja daga niðurtalningu Sjá meira