Ekkert blabla: „Þá get ég bara spurt Copilot hvað Rakel er með í laun?“

Því þetta er jú tækni sem neytendur eru farnir að nýta sér nú þegar.

Og gervigreindin virkar einfaldlega þannig að hún getur stýrt því hverjir yfirhöfuð eru sýnilegir og hverjir ekki.

„Covid þrýsti á marga að gera betur á netinu enda algengt í dag að fólk velji oft hvað það ætlar að kaupa á netinu, þótt það komi síðan í búðina til að versla,“ segir Guðrún en bætir við:

Nú er gervigreindin hins vegar farin að mæla með sumum kaupum umfram önnur og benda fólki á hvar það ætti að versla eða hvaða vörur það ætti að kaupa sérstaklega.“

Þróunin er hraðari en nokkru sinni fyrr. Í þetta sinn má því gera ráð fyrir að neysluvenjur muni breytast á mun skemmri tíma en við höfum áður séð.

„Stóru fyrirtækin eru komin langt á undan. Ég hef miklu meiri áhyggjur af litlu og meðalstóru fyrirtækjunum þar sem sami aðilinn ber alla hattana. Það eru einmitt þau sem verða að nýta haustið til að staldra við og spyrja: Hverju er ég að missa af og hvaða handavinnu get ég lágmarkað strax?“

Örvinnustofa var haldin á vegum SVÞ síðastliðinn mánudag, þar sem gervigreindin var rædd og rýnd í þaula. Af því tilefni fjallar Atvinnulífið um gervigreindina í dag og á morgun.

Veruleikinn: Hvaða framtíð?

„Ef fyrirtæki eru ekki nú þegar byrjuð að endurhugsa öll sín ferli út frá nýtingu gervigreindar – hvort sem um ræðir innri ferla eða samskipti við viðskiptavini – þá er fólk hreinlega fast í gamla tímanum,“ segir Guðrún, en hún leiddi fyrrgreinda örvinnustofu.

Yfirskrift vinnustofunnar var Framtíð verslunar: Þegar gervigreind, traust og kauphegðun breyta leiknum.

Hér má þó velta fyrir sér orðinu „framtíð“ 

Því svo hröð er þróunin að á einu ári breytist allt mjög hratt.

Þegar Atvinnulífið ræddi við Guðrúnu síðasta haust talaði hún til dæmis um hvernig gervigreindin væri loksins orðin að þeim aðstoðarmanni sem stjórnendur höfðu beðið eftir árum saman. Á þeim tíma snerist umræðan mikið um það hvernig gervigreindin gæti aukið framleiðni og létt á daglegum verkefnum .

Í dag er meira rætt um áhrif gervigreindarinnar á neysluhegðun fólks. Fyrirséð er að gervigreindin mun umbylta viðskiptamódelum, innri ferlum og samkeppnisstöðu fyrirtækja.

Oft er tæknin líka á undan vananum.

„Árið 2006 þegar ég vann í Byko þurftum við að senda sjálfsafgreiðslukassa fyrir Krónuna aftur til útlanda því fólk var ekki andlega tilbúið í breytingarnar og vildi ekki nota þá.“

Landamærin verða ekkert endilega svo heilög.

Við eigum alveg eftir að sjá hvernig gervigreindin mun stjórna viðskiptum á milli landa. 

Erlendir risar eins og Boozt og Amazon hafa fullkomnað þessa viðskiptaferla; skilakerfi eru sjálfvirk, vörulýsingar ítarlegar og öll gögn aðgengileg. 

Ef íslensk fyrirtæki sýna lítið af upplýsingum, ranga birgðastöðu eða bjóða upp á þunglamalegt skilakerfi er líklegt að gervigreindin muni einfaldlega frekar benda á erlenda keppinauta.“

Það er því ekki seinna vænna en að vinda okkur í góðu ráðin…

Hvað sér gervigreindin um þig?

Mörgum hefur þótt nóg um þá handavinnu sem fylgir því að vera með vel uppfærða vefsíðu. Nú er það ekki nóg.

„Gervigreindin les allar upplýsingar um vöru og þjónustu á augabragði, metur þær og mælir síðan með valkostum fyrir fólk: Kauptu þetta eða farðu þangað,“ segir Guðrún og bætir við:

„Gervigreindin er orðin þessi milliliður eða það sem á ensku er kallað AI-agent. Hún ræður því í raun hvaða hlutmengi kemst inn til neytandans. Hvort sem þú ert að leita að vöru, þjónustu eða samtali, þá er það gervigreindin sem síar og ákveður hvað þú færð að sjá.“

Allir þurfa því að velta fyrir sér: Hvaða upplýsingar er gervigreindin að sjá?

Það dugar ekki lengur að setja bara inn mynd á Facebook eða skrifa ‚hvít peysa í stærð medium‘. 

Við þurfum að fara að hugsa vefverslanir miklu meira eins og raftækjaverslanir, þar sem allar smæstu tæknilegu upplýsingar liggja fyrir. 

Gervigreindin þarf á þessum gögnum að halda til að geta borið vöruna saman við aðra kosti og mælt með henni.“

Guðrún segir tungumál enga fyrirstöðu lengur. Gervigreindin þýði á augabragði og flestir birgjar eigi til góðar upplýsingar um vörur.

„Upplýsingarnar þurfa samt líka að vera þess eðlis að gervigreindin meti þær góðar.“

Að mati Guðrúnar er því líklegt að það hvað gervigreindin telur traust og gott sé líklegt til að verða að risastóru máli.

„Mun gervigreindin finna sér sína leið til að meta hverjir eru traustari en aðrir eða munu innlendir aðilar búa til traustmælikvarða sem gervigreindin tekur mark á?“ spyr Guðrún og nefnir samanburð lánshæfismats Creditinfo, þar sem innlendur aðili hefur mótað mælikvarðann.

„Góðar umsagnir skipta meira máli en nokkru sinni því gervigreindin les þær, jafnt og þær slæmu. Góðar umsagnir eru hins vegar ekki nóg, því gervigreindin metur hvaða upplýsingar hún er að fá um vöru heildstætt.“

Gera má ráð fyrir að fólk fari brátt að klára kaup með gervigreindinni og að sú þjónusta sé nú þegar að sýna sig hjá helstu gervigreindartólum.

„Ég er ein þeirra sem fara enn í matvörubúðina og versla þar en það er eflaust ekkert langt í að þetta fari að breytast líka. Gervigreindin getur einfaldlega séð um svo margt fyrir okkur sem sparar okkur tíma.“

Og talandi um tíma, er margt sem fyrirtæki þurfa að aðlaga sig í þeim efnum.

„Áður gátu fyrirtæki gert stefnu og stafræna áætlun tvö til þrjú ár fram í tímann. Í dag er tólf mánaða plan orðið alltof hættulegt – staðan er orðin þannig að stjórnendur verða að taka stöðuna á sex mánaða fresti því forsendurnar breytast svo hratt.“

Það sem er líka svolítið nýtt fyrir okkur er að gervigreindin einfaldlega stoppar ekki í sinni leit að upplýsingum. Guðrún segir því mikilvægt að fyrirtæki skoði innri öryggismál. Þar geti leynst gryfjur sem fólk einfaldlega áttar sig ekki á.

Fólk áttar sig oft ekki á því hvernig þetta virkar. Ef ég og þú erum að vinna saman og gögnin liggja ólæst á SharePoint, get ég bara spurt Copilot hvað Rakel er með í laun – og kerfið mun finna það ef það kemst í skjalið. 

Það þarf ekki að vera af illgirni, fólk er bara mannlegt og vistar hluti stundum á röngum stað. En um leið og þú ert búinn að hleypa gervigreindinni inn á svæðið stoppar leitarvélin ekki fyrr en hún finnur gögnin.“