Ekki plága heldur umbreyting - frá streymisveitum til gervigreindar Kristinn Bjarnason skrifar 23. febrúar 2026 08:45 „Gervigreindin er plága“ er fyrirsögn fréttar þar sem gervigreind er sögð versta tæknibyltingin. Umræðan minnir á viðbrögð sem við höfum séð áður þegar ný tækni ryður sér til rúms. Um aldamótin rakst maður stundum á lélega músík, mögulega stolin, enda flest lög hvort sem góð eða slæm byggð á hljóðbútum sem er tekið frá öðrum. Ástæðan var að það var ekki svo auðvelt að gefa út tónlist og möguleikar miðlunar því fáir. Með tilkomu deiliforrita á netinu fjölgaði slíku efni verulega og þegar SoundCloud og Spotify komu fram varð sprenging. Skyndilega gat hver sem er gefið út tónlist og komið henni á framfæri. Í fyrstu var gagnrýnin með sama hætti og þessi frétt. Fólk sagði gæði tónlistar yrði minni og ruslið taka yfir. En það sem gerðist var að nýir listamenn fengu tækifæri sem þeir hefðu aldrei fengið áður. Aðgangur jókst, fjölbreytnin meiri og fólk fékk úrval. Nákvæmlega þetta er að gerast núna í efnissköpun með gervigreind. Já, það verður meira af slöku efni og það verður meira af fölsunum, breyttum myndum og rangfærslum. Slíkt var svo sem til áður með fótósjoppuðum myndum og falsfréttum, það er gjörsamlega óþolandi að það þurfi að afvegaleiða með þeim hætti. Þröskuldurinn er lægri og hraðinn meiri. Það er raunverulegt vandamál og það þarf að bregðast við því, bæði með reglum og ábyrgri notkun. Á sama tíma fær fólk sem hafði ekki aðgang að tækni, tíma eða kunnáttu áður nú raunverulegan möguleika á að skapa, læra og miðla. Fyrirtæki geta unnið hraðar, nemendur fengið stuðning og einstaklingar tjáð hugmyndir sem áttu áður erfitt með að koma í ritað form. Verkefnið á því ekki að vera að stöðva tæknina heldur að læra að nota hana, setja henni skýr mörk og aðstoða fólk að greina á milli þess sem sé gott eða slæmt. Rétt eins og með tónlist, ekki eftir því hvort hún væri til, heldur hvort hún væri góð og félli að þeirra smekk. Höfundur er meðstofnandi Breytt Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir Skoðun Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun Af hverju ekki að segja Nei … af hverju ætti að segja kannski? Gunnar Ármannsson Skoðun Hvern vantar enn við borðið? Jana Birta Björnsdóttir,Jónína Rósa Hjartardóttir Skoðun Sumarsólstöður: Tími birtu, þakklætis og helgisiða Þuríður Stefánsdóttir Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir Skoðun Síðustu móhíkanarnir Viðar Halldórsson Skoðun Mannréttindastofnun og réttindagæsla fatlaðs fólks Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun 19. júní í skugga bakslags: Jafnrétti er ekki sjálfgefið Martha Lilja Olsen Skoðun Skoðun Skoðun Sumarsólstöður: Tími birtu, þakklætis og helgisiða Þuríður Stefánsdóttir skrifar Skoðun Skýr mörk fyrir vindorku, sterkari vernd fyrir náttúruna Ása Berglind Hjálmarsdóttir skrifar Skoðun Hver hugsar þegar þú notar gervigreind — þú eða vélin? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Mannréttindastofnun og réttindagæsla fatlaðs fólks Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Af hverju ekki að segja Nei … af hverju ætti að segja kannski? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir skrifar Skoðun 19. júní í skugga bakslags: Jafnrétti er ekki sjálfgefið Martha Lilja Olsen skrifar Skoðun Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Síðustu móhíkanarnir Viðar Halldórsson skrifar Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hvern vantar enn við borðið? Jana Birta Björnsdóttir,Jónína Rósa Hjartardóttir skrifar Skoðun Áfram gakk Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Hvað þarf að vera til staðar ef dánaraðstoð verður heimiluð? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Hver borgar þegar samningurinn er svikinn? Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun ESB aðild er óskynsamleg frá efnahagslegu sjónarmiði Kristinn Sv. Helgason skrifar Skoðun Er kominn tími á nýtt norrænt leiðtogahlutverk? Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Þegar fyrirmyndirnar horfa í skjáinn Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hver framleiðir matinn okkar eftir 20 ár? Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Er dr. Henry Alexander bara til punts? Henry Alexander Henrysson skrifar Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Mikilvægur áfangi fyrir Norðurland og landið allt Heimir Örn Árnason skrifar Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Frelsi ungra Íslendinga til framtíðar Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar Skoðun Til hamingju með Þjóðarhöll! Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar Skoðun Hvernig verjum við sjálfstæði Íslands til framtíðar? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Staðreyndir og fræðsla um flugmannsstarfið Matthías Arngrímsson skrifar Sjá meira
„Gervigreindin er plága“ er fyrirsögn fréttar þar sem gervigreind er sögð versta tæknibyltingin. Umræðan minnir á viðbrögð sem við höfum séð áður þegar ný tækni ryður sér til rúms. Um aldamótin rakst maður stundum á lélega músík, mögulega stolin, enda flest lög hvort sem góð eða slæm byggð á hljóðbútum sem er tekið frá öðrum. Ástæðan var að það var ekki svo auðvelt að gefa út tónlist og möguleikar miðlunar því fáir. Með tilkomu deiliforrita á netinu fjölgaði slíku efni verulega og þegar SoundCloud og Spotify komu fram varð sprenging. Skyndilega gat hver sem er gefið út tónlist og komið henni á framfæri. Í fyrstu var gagnrýnin með sama hætti og þessi frétt. Fólk sagði gæði tónlistar yrði minni og ruslið taka yfir. En það sem gerðist var að nýir listamenn fengu tækifæri sem þeir hefðu aldrei fengið áður. Aðgangur jókst, fjölbreytnin meiri og fólk fékk úrval. Nákvæmlega þetta er að gerast núna í efnissköpun með gervigreind. Já, það verður meira af slöku efni og það verður meira af fölsunum, breyttum myndum og rangfærslum. Slíkt var svo sem til áður með fótósjoppuðum myndum og falsfréttum, það er gjörsamlega óþolandi að það þurfi að afvegaleiða með þeim hætti. Þröskuldurinn er lægri og hraðinn meiri. Það er raunverulegt vandamál og það þarf að bregðast við því, bæði með reglum og ábyrgri notkun. Á sama tíma fær fólk sem hafði ekki aðgang að tækni, tíma eða kunnáttu áður nú raunverulegan möguleika á að skapa, læra og miðla. Fyrirtæki geta unnið hraðar, nemendur fengið stuðning og einstaklingar tjáð hugmyndir sem áttu áður erfitt með að koma í ritað form. Verkefnið á því ekki að vera að stöðva tæknina heldur að læra að nota hana, setja henni skýr mörk og aðstoða fólk að greina á milli þess sem sé gott eða slæmt. Rétt eins og með tónlist, ekki eftir því hvort hún væri til, heldur hvort hún væri góð og félli að þeirra smekk. Höfundur er meðstofnandi Breytt
Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar
Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar
Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar
Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar
Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar