Náttúruverndarsamtök fjarlægðu stíflu Eiður Þór Árnason skrifar 25. janúar 2026 23:19 Verkefnið í Ytri-Hraundal hófst í maí á síðasta ári. Fuglavernd/Jóhannes Guðbrandsson Stífla í ánni Melsá í Ytri-Hraundal var fjarlægð í desember á síðasta ári í því augnamiði að endurheimta vatnasvæði árinnar fyrir fugla og fiska. Einnig á aðgerðin að gera sjóbirtingi kleift að ferðast upp ána. Rannsóknir hófust á svæðinu í byrjun maí 2025 og var alfarið búið að fjarlægja stífluna um sjö mánuðum síðar. Stíflan var reist árið 1958 til að framleiða raforku fyrir sveitabæ í Ytri-Hraundal en hún hafði ekki verið notuð í fleiri áratugi, að sögn sjóðsins Open Rivers Programme sem styrkti verkefnið. Náttúruverndarsamtökin Fuglavernd stóðu fyrir framkvæmdinni. Stíflan er sögð hafa verið eina hindrunin sem hamlaði flæði árinnar til sjávar. Vonast sé til að aðgerðin muni stækka búsvæði Atlantshafslax og sjóbirtings og auka endurnýjun stofnsins. Fram kemur í tilkynningu frá náttúruverndarsamtökunum Fuglavernd að verkefnið hafi verið unnið í samvinnu við Land og skóg, Hafrannsóknarstofnun og Breska fuglaverndarfélagið (RSPB). Stíflan áður en hún var fjarlægð.Náttúruvernd/Jóhannes Guðbrandsson Tafðist vegna rigninga „Framkvæmdin gekk vel en hún tafðist eilítið vegna mikilla rigninga og þurfti að bíða eftir frosti svo þungar vinnuvélar kæmust alla leið á framkvæmdarsvæðið. Það kom á óvart hve fjarlægja þurfti mikið af steinsteypu sem kom í ljós undir torfgarðinum út frá stíflunni.“ Open Rivers Programme styður framkvæmdir sem miða að því að fjarlægja smærri manngerðar stíflur í árfarvegum og lækjum sem hafa áhrif á vatnasvið og líffræðilegan fjölbreytileika. Þetta er í annað sinn sem sjóðurinn styrkir Fuglavernd í þessum tilgangi. Að sögn forsvarsmanna samtakanna réðu þau sérfræðinga frá skoska fyrirtækinu CBEC til verksins sem sérhæfi sig í náttúrumiðuðum lausnum við endurheimt árfarvega. Þá segir að vatnsstreymi hafi verið mælt fyrir og eftir framkvæmdina og passað upp á að varna rofi í árbökkum eftir að stíflan var fjarlægð, að því er fram kemur í tilkynningu. Umhverfismál Fuglar Borgarbyggð Mest lesið Klukkan hvað þarf að vera kominn út til að missa ekki af almyrkvanum? Innlent Vaktin: Almyrkvi á sólu á Íslandi Innlent Tveir handteknir erlendis vegna manndrápsins Innlent Viðbúnaður vegna eldsvoða í Grafarvogi Innlent Stríðsfangar barðir og beittir kynferðislegu ofbeldi Erlent Ferðamenn koma til að spyrja eftir hundinum Innlent Tólf hundruð ferðamenn fluttir í rútum á Snæfellsnes Innlent „Alskýjaður almyrkvi er líka mögnuð og merkileg upplifun“ Innlent Blaðamenn og aðrir farþegar notaðir sem tálbeita? Erlent Umbúðirnar gallaðar og hakkið fer aftur í bakka Innlent Fleiri fréttir Vona að skýin víki fyrir sólinni eins og þau gerðu í Texas Kristrún þurfi að stíga upp – Ólafur beri ábyrgð á Nei-inu Norðurljós, almyrkvi og stjörnuhrap allt sama daginn sé fallegur möguleiki „Alskýjaður almyrkvi er líka mögnuð og merkileg upplifun“ Loka Hvalfjarðargöngunum ef umferð verður of mikil Spennan magnast á almyrkvadegi Tveir handteknir erlendis vegna manndrápsins Klukkan hvað þarf að vera kominn út til að missa ekki af almyrkvanum? Einn fluttur á sjúkrahús og eldurinn slökktur Mannfjöldinn á Vestfjörðum margfaldast vegna almyrkvans Nóg af bílastæðum á Breiðavík en ekki á Rauðasandi og Bjargtöngum Viðbúnaður vegna eldsvoða í Grafarvogi Umferðarstýring gangi vel og ökumenn hlýði einstefnu Tólf hundruð ferðamenn fluttir í rútum á Snæfellsnes Vegfarendur gefi sér góðan tíma til ferðalaga í dag Tveir handteknir í tengslum við heimilisofbeldi Vaktin: Almyrkvi á sólu á Íslandi Ferðamenn koma til að spyrja eftir hundinum Maðurinn fundinn Fjórfalt fleiri lögreglumenn vakta Vestfirði Skemmdir á nýrri vatnsleiðslu til Eyja Leita svara við aldargamalli ráðgátu sólarinnar Gætu þurft að skila skyndibitaumbúðum Gripinn með stolið kreditkort og handtekinn Hafa borið kennsl á hinn látna Einn um borð þegar eldur kviknaði í fiskibát Kveikt á götulýsingu í sólmyrkva á stofnbrautum Líkfundur við Austurbæjarskóla Hólmbert bjargaði manni úr bíl sem stóð í ljósum logum í Kóreu Umbúðirnar gallaðar og hakkið fer aftur í bakka Sjá meira
Rannsóknir hófust á svæðinu í byrjun maí 2025 og var alfarið búið að fjarlægja stífluna um sjö mánuðum síðar. Stíflan var reist árið 1958 til að framleiða raforku fyrir sveitabæ í Ytri-Hraundal en hún hafði ekki verið notuð í fleiri áratugi, að sögn sjóðsins Open Rivers Programme sem styrkti verkefnið. Náttúruverndarsamtökin Fuglavernd stóðu fyrir framkvæmdinni. Stíflan er sögð hafa verið eina hindrunin sem hamlaði flæði árinnar til sjávar. Vonast sé til að aðgerðin muni stækka búsvæði Atlantshafslax og sjóbirtings og auka endurnýjun stofnsins. Fram kemur í tilkynningu frá náttúruverndarsamtökunum Fuglavernd að verkefnið hafi verið unnið í samvinnu við Land og skóg, Hafrannsóknarstofnun og Breska fuglaverndarfélagið (RSPB). Stíflan áður en hún var fjarlægð.Náttúruvernd/Jóhannes Guðbrandsson Tafðist vegna rigninga „Framkvæmdin gekk vel en hún tafðist eilítið vegna mikilla rigninga og þurfti að bíða eftir frosti svo þungar vinnuvélar kæmust alla leið á framkvæmdarsvæðið. Það kom á óvart hve fjarlægja þurfti mikið af steinsteypu sem kom í ljós undir torfgarðinum út frá stíflunni.“ Open Rivers Programme styður framkvæmdir sem miða að því að fjarlægja smærri manngerðar stíflur í árfarvegum og lækjum sem hafa áhrif á vatnasvið og líffræðilegan fjölbreytileika. Þetta er í annað sinn sem sjóðurinn styrkir Fuglavernd í þessum tilgangi. Að sögn forsvarsmanna samtakanna réðu þau sérfræðinga frá skoska fyrirtækinu CBEC til verksins sem sérhæfi sig í náttúrumiðuðum lausnum við endurheimt árfarvega. Þá segir að vatnsstreymi hafi verið mælt fyrir og eftir framkvæmdina og passað upp á að varna rofi í árbökkum eftir að stíflan var fjarlægð, að því er fram kemur í tilkynningu.
Umhverfismál Fuglar Borgarbyggð Mest lesið Klukkan hvað þarf að vera kominn út til að missa ekki af almyrkvanum? Innlent Vaktin: Almyrkvi á sólu á Íslandi Innlent Tveir handteknir erlendis vegna manndrápsins Innlent Viðbúnaður vegna eldsvoða í Grafarvogi Innlent Stríðsfangar barðir og beittir kynferðislegu ofbeldi Erlent Ferðamenn koma til að spyrja eftir hundinum Innlent Tólf hundruð ferðamenn fluttir í rútum á Snæfellsnes Innlent „Alskýjaður almyrkvi er líka mögnuð og merkileg upplifun“ Innlent Blaðamenn og aðrir farþegar notaðir sem tálbeita? Erlent Umbúðirnar gallaðar og hakkið fer aftur í bakka Innlent Fleiri fréttir Vona að skýin víki fyrir sólinni eins og þau gerðu í Texas Kristrún þurfi að stíga upp – Ólafur beri ábyrgð á Nei-inu Norðurljós, almyrkvi og stjörnuhrap allt sama daginn sé fallegur möguleiki „Alskýjaður almyrkvi er líka mögnuð og merkileg upplifun“ Loka Hvalfjarðargöngunum ef umferð verður of mikil Spennan magnast á almyrkvadegi Tveir handteknir erlendis vegna manndrápsins Klukkan hvað þarf að vera kominn út til að missa ekki af almyrkvanum? Einn fluttur á sjúkrahús og eldurinn slökktur Mannfjöldinn á Vestfjörðum margfaldast vegna almyrkvans Nóg af bílastæðum á Breiðavík en ekki á Rauðasandi og Bjargtöngum Viðbúnaður vegna eldsvoða í Grafarvogi Umferðarstýring gangi vel og ökumenn hlýði einstefnu Tólf hundruð ferðamenn fluttir í rútum á Snæfellsnes Vegfarendur gefi sér góðan tíma til ferðalaga í dag Tveir handteknir í tengslum við heimilisofbeldi Vaktin: Almyrkvi á sólu á Íslandi Ferðamenn koma til að spyrja eftir hundinum Maðurinn fundinn Fjórfalt fleiri lögreglumenn vakta Vestfirði Skemmdir á nýrri vatnsleiðslu til Eyja Leita svara við aldargamalli ráðgátu sólarinnar Gætu þurft að skila skyndibitaumbúðum Gripinn með stolið kreditkort og handtekinn Hafa borið kennsl á hinn látna Einn um borð þegar eldur kviknaði í fiskibát Kveikt á götulýsingu í sólmyrkva á stofnbrautum Líkfundur við Austurbæjarskóla Hólmbert bjargaði manni úr bíl sem stóð í ljósum logum í Kóreu Umbúðirnar gallaðar og hakkið fer aftur í bakka Sjá meira