Prófessor útskýrir hvers vegna við segjum sautjánhundruð og súrkál en Færeyingar átjánhundruð og grænkál Birgir Olgeirsson skrifar 7. janúar 2019 16:46 Myndin tengist efni fréttar ekki beint. Vísir/Getty Eitt af vinsælustu tístunum á Íslandi í dag er frá ungri konu sem benti á að í Færeyjum segja menn átján hundruð og grænkál en á Íslandi er það að sjálfsögðu sautján hundruð og súrkál. Þetta varð til þess að margir fóru að velta fyrir sér uppruna þessa orðasambands en það vill svo heppilega til að á Vísindavef Háskóla Íslands er að finna svar frá íslenskufræðingnum Guðrúnu Kvaran þar sem hún svarar hvaða orðasambandið sautjánhundruð og súrkál kemur?Ég vil að allir viti að í færeysku segir maður “átjánhundruð og grænkál” í staðinn fyrir “sautjánhundruðu og súrkál” pic.twitter.com/dhZjw472Im— Eva Ragnarsd. Kamban (@evakamban) January 5, 2019 Guðrún segir í samtali við Vísi að hún ímyndi sér að þetta orðasambandið sé fengið frá Dönum en í sögulegu dönsku orðabókinni, Ordbog over det danske sprog, sem nær frá 1700 til 1950, sé að finna atten hundrede og hvidkål og er lýsingin á notkuninni svipuð á þeirri íslensku. Er gripið til þess að nota kál sem ótilgreindan lokalið árs þegar viðkomandi man ekki í bili nákvæmlega hvaða ár eitthvað gerðist. Guðrún segir Íslendinga einnig hafa notast við sextán hundruð og súrkál og fleiri ártöl og segist ímynda sér að Íslendingar hafi gripið til þess káls sem var gnótt af hverju sinni. Íslendingar þurftu að setja sitt kál í súr til að drýgja það ólíkt Dönum sem höfðu gott aðgengi að fersku hvítkáli. Guðrún bendir á að grænkál geti verið lengi í mold í Færeyjum því þar sé lítið um næturfrost fyrr en seint á vetri og mögulega það kál sem Færeyingar nýttu best. Færeyjar Mest lesið Aldrei sagt söguna af Social Pete opinberlega Lífið Ákvörðun um að sýna Eurovision tekin fyrir barnafjölskyldur Lífið Nennti ekki að meika það Tónlist „Við flytjum aldrei héðan“ Lífið Kosningavökur flokkanna: Hótel, veislusalir og einn leynistaður Lífið Erna Mist og Þorleifur Örn eiga von á öðru barni Lífið Flosi Eiríks selur 300 milljón króna einbýlishús Lífið Þau komust áfram í úrslit Eurovision Lífið Oddvitaáskorunin: Iðulega kallaður Lúlli laukur Lífið Stjörnufans hjá Birni á Edition Tónlist Fleiri fréttir Oddvitaáskorunin: Samtalið alltaf hlýrra Hvað veistu um… Eurovision? Oddvitaáskorunin: Að læra á gítar efst á lista Oddvitaáskorunin: Gamall rokkhundur alinn upp í pönkinu Indverski dansinn dunaði á Hilton Ákvörðun um að sýna Eurovision tekin fyrir barnafjölskyldur Íslenskur Counter Strike-meistari fékk stjörnumóttökur í Kasakstan Oddvitaáskorunin: „Ég kom, ég sá að þetta meikaði engan sens“ Allt í járnum fyrir lokaþáttinn Erna Mist og Þorleifur Örn eiga von á öðru barni Aldrei sagt söguna af Social Pete opinberlega Flosi Eiríks selur 300 milljón króna einbýlishús Oddvitaáskorunin: Iðulega kallaður Lúlli laukur Kosningavökur flokkanna: Hótel, veislusalir og einn leynistaður Oddvitaáskorunin: Kjartan, Tanni, Tannsteinn, Steini Þau komust áfram í úrslit Eurovision Oddvitaáskorunin: Strumpur svo lýsandi gælunafn Oddvitaáskorunin: Cheerios með sykri besti morgunmaturinn Oddvitaáskorunin: „Þoli ekki að ég sé ekki skurðlæknir“ Miðbæjarperla til sölu í litlu ævintýrahúsi Blóðug barátta á gryfjuboltamóti Erfiðasta þrautin hingað til Oddvitaáskorunin: Mælir ekki með að herma eftir morgunmatnum „Við flytjum aldrei héðan“ Oddvitar sameinuðust í „We are the world“ Tala við pabba sinn þvert á fullyrðingar slúðurmiðla Oddvitaáskorun: Mistök að byrja með manni með jeppadellu þó hún elski hann Hulda í hópi fjörutíu bestu undir fertugu Oddvitaáskorun: Mjög til í að vera smiður Borgaði 100 þúsund fyrir hárlokk úr Hauki Holm Sjá meira
Eitt af vinsælustu tístunum á Íslandi í dag er frá ungri konu sem benti á að í Færeyjum segja menn átján hundruð og grænkál en á Íslandi er það að sjálfsögðu sautján hundruð og súrkál. Þetta varð til þess að margir fóru að velta fyrir sér uppruna þessa orðasambands en það vill svo heppilega til að á Vísindavef Háskóla Íslands er að finna svar frá íslenskufræðingnum Guðrúnu Kvaran þar sem hún svarar hvaða orðasambandið sautjánhundruð og súrkál kemur?Ég vil að allir viti að í færeysku segir maður “átjánhundruð og grænkál” í staðinn fyrir “sautjánhundruðu og súrkál” pic.twitter.com/dhZjw472Im— Eva Ragnarsd. Kamban (@evakamban) January 5, 2019 Guðrún segir í samtali við Vísi að hún ímyndi sér að þetta orðasambandið sé fengið frá Dönum en í sögulegu dönsku orðabókinni, Ordbog over det danske sprog, sem nær frá 1700 til 1950, sé að finna atten hundrede og hvidkål og er lýsingin á notkuninni svipuð á þeirri íslensku. Er gripið til þess að nota kál sem ótilgreindan lokalið árs þegar viðkomandi man ekki í bili nákvæmlega hvaða ár eitthvað gerðist. Guðrún segir Íslendinga einnig hafa notast við sextán hundruð og súrkál og fleiri ártöl og segist ímynda sér að Íslendingar hafi gripið til þess káls sem var gnótt af hverju sinni. Íslendingar þurftu að setja sitt kál í súr til að drýgja það ólíkt Dönum sem höfðu gott aðgengi að fersku hvítkáli. Guðrún bendir á að grænkál geti verið lengi í mold í Færeyjum því þar sé lítið um næturfrost fyrr en seint á vetri og mögulega það kál sem Færeyingar nýttu best.
Færeyjar Mest lesið Aldrei sagt söguna af Social Pete opinberlega Lífið Ákvörðun um að sýna Eurovision tekin fyrir barnafjölskyldur Lífið Nennti ekki að meika það Tónlist „Við flytjum aldrei héðan“ Lífið Kosningavökur flokkanna: Hótel, veislusalir og einn leynistaður Lífið Erna Mist og Þorleifur Örn eiga von á öðru barni Lífið Flosi Eiríks selur 300 milljón króna einbýlishús Lífið Þau komust áfram í úrslit Eurovision Lífið Oddvitaáskorunin: Iðulega kallaður Lúlli laukur Lífið Stjörnufans hjá Birni á Edition Tónlist Fleiri fréttir Oddvitaáskorunin: Samtalið alltaf hlýrra Hvað veistu um… Eurovision? Oddvitaáskorunin: Að læra á gítar efst á lista Oddvitaáskorunin: Gamall rokkhundur alinn upp í pönkinu Indverski dansinn dunaði á Hilton Ákvörðun um að sýna Eurovision tekin fyrir barnafjölskyldur Íslenskur Counter Strike-meistari fékk stjörnumóttökur í Kasakstan Oddvitaáskorunin: „Ég kom, ég sá að þetta meikaði engan sens“ Allt í járnum fyrir lokaþáttinn Erna Mist og Þorleifur Örn eiga von á öðru barni Aldrei sagt söguna af Social Pete opinberlega Flosi Eiríks selur 300 milljón króna einbýlishús Oddvitaáskorunin: Iðulega kallaður Lúlli laukur Kosningavökur flokkanna: Hótel, veislusalir og einn leynistaður Oddvitaáskorunin: Kjartan, Tanni, Tannsteinn, Steini Þau komust áfram í úrslit Eurovision Oddvitaáskorunin: Strumpur svo lýsandi gælunafn Oddvitaáskorunin: Cheerios með sykri besti morgunmaturinn Oddvitaáskorunin: „Þoli ekki að ég sé ekki skurðlæknir“ Miðbæjarperla til sölu í litlu ævintýrahúsi Blóðug barátta á gryfjuboltamóti Erfiðasta þrautin hingað til Oddvitaáskorunin: Mælir ekki með að herma eftir morgunmatnum „Við flytjum aldrei héðan“ Oddvitar sameinuðust í „We are the world“ Tala við pabba sinn þvert á fullyrðingar slúðurmiðla Oddvitaáskorun: Mistök að byrja með manni með jeppadellu þó hún elski hann Hulda í hópi fjörutíu bestu undir fertugu Oddvitaáskorun: Mjög til í að vera smiður Borgaði 100 þúsund fyrir hárlokk úr Hauki Holm Sjá meira